Boormethode van Trever Talbert

De boormethode van Trever Talbert beschrijft een atelierpraktijk over op welke machine en in welke volgorde de drie gaten van een briarkop (mondstukopening, rookkanaal en tabakskamer) worden geboord. Volgens zijn eigen opgave maakt Talbert al sinds midden jaren negentig pijpen; na een periode van zeven jaar aan de westkust van Frankrijk keerde hij terug naar de Verenigde Staten. De hieronder beschreven volgorde wordt beschouwd als de praktijk die zich, naar men aanneemt, vestigde in zijn atelier in Bretagne. De algemene geschiedenis van het merk wordt behandeld in het artikel Talbert Pipes.

Waarom de draaibank

Boren geldt als de stap in het pijpenmaken met de minste ruimte voor herstel: zodra het kanaal eenmaal uit de as loopt, kan de kop meestal niet meer worden gered. De reden om de draaibank te verkiezen boven de kolomboormachine draait grotendeels om dit risico. De met de losse kop meebewogen boorpunt geeft de maker voortdurend informatie in de hand; zo is een scheurtje in het hout of het moment waarop de punt in het rookkanaal uitkomt, eerder met de vingers dan met het oog te merken. Brede, platte boren waarmee de kamer wordt geopend, hebben op de kolomboor de neiging te stuiteren en het gat ovaal te maken, terwijl ze op de draaibank gelijkmatig werken; de geringere trilling laat ook het boorvlak gladder achter. Daar staat tegenover dat de draaibank voor elke kop opnieuw moet worden ingesteld: op de hoofdas wordt een zware, voor pijpenwerk gesmede tweeklauwplaat gemonteerd, en op de losse kop een boorhouder. Het algemene gebruik van deze machine in het atelier wordt nader uitgewerkt in de artikelen metaaldraaibank en boren op de draaibank.

Volgorde en toerental

De plaats en diepte van de kamer worden vooraf op het blok getekend; de kop wordt in de klauwplaat vastgezet aan de ondervlakken die tijdens het vormen bewust vlak zijn gelaten. Omdat deze vlakken de basis vormen voor elke volgende uitlijning, worden ze vóór het boren aangebracht, tijdens het vormen; de redenen hiervoor worden besproken in het artikel eerst vorm, dan boren. Eerst wordt de mondstukopening geboord, vervolgens, indien nodig na correctie van de hoek, het rookkanaal. Nadat de kop in de klauwplaat is gedraaid en de as van de kamer op één lijn is gebracht met het kanaal, komt de kamer aan de beurt; welk uiteinde van de kamer wordt gebruikt, is al in de ontwerpfase bepaald.

Het toerental wordt laag gehouden; in de bron wordt deze grens gegeven als 500 omwentelingen per minuut, de laagste stand van de machine. Bij een hoog toerental stuitert de boorpunt, bouwt zich warmte op en kan het hout verbranden. Daarom wordt de punt geleidelijk vooruitgebracht, regelmatig teruggetrokken om spanen te lozen, en krijgt het hout tijd om af te koelen. Omdat de kans dat de punt uit de as raakt door het harde hout toeneemt naarmate hij verder van de losse kop verwijderd is, gebeurt het opschuiven in korte stappen. Zodra het kanaal zichtbaar wordt, wordt de resterende afstand tot de bodem gemeten, en wordt precies zoveel verder geboord dat de bodem van de kamer goed komt te zitten.

De Saint-Claude-bank

De draaibank is niet de enige optie; in het atelier bevinden zich, naast kolomboormachines, naar verluidt nog enkele andere machines specifiek voor pijpenwerk. Een daarvan is een in Saint-Claude gemaakte boorbank. Het blok wordt vastgezet in verticaal geplaatste, zelfcentrerende klauwen; de slede wordt over de punt geschoven, die aan een zware, met een riem van bovenaf aangedreven stalen as bevestigd is. Doordat de slede kan stijgen en dalen, opzij kan schuiven en dertig graden ten opzichte van de bron kan draaien, kunnen kamer en kanaal worden geboord zonder het blok los te maken. De klauwen worden met zachte houten blokjes tegen de briar gebruikt: ze klemmen stevig maar onschadelijk, en worden vervangen zodra ze slijten. Genoteerd wordt dat de grotere machines in het atelier hetzelfde principe toepassen met horizontaal geklemde klauwen.