Alexander Pipes

Alexander Pipes geldt als de meest bekende naam van de pijpenproductie in Griekenland. De oprichter van het merk, Alexandros Zavvos, werd geboren in Molos bij Lamia, studeerde radio-elektronica en begon in 1962 een handelsactiviteit. De structuur die hij opzette, is meer dan een gewoon atelier: het is een productieketen die alle stappen van het ruwe briarblok tot de afgewerkte pijp onder één dak samenbrengt.

Oprichting en verticale productie

Volgens Zavvos zelf ontstond zijn interesse voor pijpenmakerij nadat hij in Italië kennismaakte met een meester die briar bewerkte; omdat hij geen school kon vinden die het ambacht aanleerde, leerde hij het vak al doende. Hij meldt dat hij in 1964 overging tot de commerciële productie van briarruwvormen, in 1965 zijn eerste pijp maakte, en in 1967 overstapte op een verticaal productiesysteem dat wortel uit de Griekse bossen rechtstreeks omzette in een pijp voor de consument. In diezelfde periode werd samen met zijn broer in Lamia een vestiging opgericht die zich toelegde op de productie van ebbenhouten pijpstelen. Dit systeem wijkt af van het gangbare fabrieksmodel waarbij pijpsteelmaterialen en het bewerken van de kop over verschillende leveranciers zijn verspreid.

Het Hygro-systeem

Wat de naam van het merk bekend maakte, is het vocht- en teeropvangmechanisme. Volgens verklaringen van de oprichter begon het onderzoek in 1970, werd de eerste generatie voltooid in 1984, en werd in latere jaren de vijfde generatie bereikt; deze tijdlijn is niet onafhankelijk bevestigd. Het mechanisme berust op een metalen verlengstuk dat in de schacht wordt geplaatst, samen met een filterhouder: terwijl de rook overgaat van het brede naar het smalle gedeelte, versnelt hij, daalt de druk, en wordt het water dat samen met zware deeltjes condenseert op deze plek vastgehouden. In de commerciële naamgeving komt bij oudere pijpen het stempel "Hygrosystem" voor, bij latere series "Hygrocool" en "Hygrocool NT"; voor vergelijkbare oplossingen zie pijpfilters en -systemen.

Stempels en productassortiment

Het stempel op de schacht bestaat doorgaans uit de merknaam, de systeemnaam, het in een vierkant geplaatste teken "Zb" en de vermelding "GREECE"; dit teken is afgeleid van de medeklinkers in de Griekse schrijfwijze van de naam van de oprichter. Op sommige pijpen zou hieraan een patentnummer en een productiedatum in maand-jaarformaat zijn toegevoegd; wanneer een dergelijke tweede regel aanwezig is, biedt dat de verzamelaar een eenvoudig dateringsmiddel. Het assortiment omvat naast de Hygro-series ook filterloze rechte pijpen, zakpijpen en sigarettenpijpjes; verder briarblokken en halffabricaten van pijpstelen in acryl en eboniet. Het vormenrepertoire volgt grotendeels het klassieke Europese repertoire; voorbeelden van Canadian, Dublin en Rhodesian komen veel voor. Dat Griekse briar in het eigen land wordt verwerkt, is een op zich opmerkelijke stap voor een gebied dat lange tijd alleen ruwe blokken exporteerde.

Alexandros Zavvos overleed op 10 februari 2015. Het merk zet zijn productie voort vanuit Athene; wie het bedrijf sinds zijn overlijden leidt, is niet met openbare bronnen bevestigd.