Alexander Tupitsyn

Alexander Tupitsyn behoort tot de generatie Russische handgemaakte-pijpenmeesters die in de jaren 2000 opgroeide. Zijn naam wordt zowel geassocieerd met het in 2008 opgerichte PS Studio-partnerschap als met individuele pijpen die zijn eigen stempel dragen. Zijn werk geldt als voorbeeld waarin de Russische werkplaatsgewoonten en de op Deense leest geschoeide vormopvatting in dezelfde pijp herkenbaar zijn.

Het PS Studio-partnerschap

PS Studio werd in 2008 opgericht als een structuur met drie personen: de ervaren meester Vladimir Grechukhin, samen met de destijds nog beginnende Tupitsyn en Sergey Dyomin. Deze datum, waarop Tupitsyn volgens de overlevering vijfentwintig jaar oud was, wordt beschouwd als zijn overgang naar professionele productie. Het partnerschap werd onder de leden kortweg "het Project" genoemd; in plaats van een vaste modellencatalogus werd een werkwijze aangehouden die was gebaseerd op vormexperimenten.

De sturende naam binnen de werkplaats was Grechukhin. Terwijl de twee jonge meesters aan briar werkten, bouwden zij onder dit toezicht hun technische gewoonten en vormenrepertoire op. De Sint-Petersburgse lijn waartoe Grechukhin wordt gerekend, geldt als een van de meest kenmerkende stromingen binnen de Russische handgemaakte-pijpenproductie; de compacte, evenwichtige proporties met een licht dikkere ketel van deze lijn zijn ook in Tupitsyns vroege werk terug te vinden. De relatie bleef niet beperkt tot een korte leertijd, maar hield stand zolang het partnerschap voortduurde. Gezien de handgemaakte-pijpenproductie in Rusland zich afspeelt binnen een kleine kring van meesters, kan worden gesteld dat een dergelijke overdracht binnen de werkplaats de vormopvatting van jonge meesters rechtstreeks bepaalde.

Vormentaal en invloeden

Het tweede bepalende contact vond plaats in de zomer van 2012. De Deense meester Poul Ilsted, bekend om zijn facetwerk, kwam die zomer naar PS Studio om de meesters in de werkplaats les te geven. Het spoor van deze korte periode is duidelijk terug te zien in later werk: regelmatig verdeelde facetten (vlakke oppervlakken) en groeven op het oppervlak van ketel of steel behoren sindsdien tot de oplossingen waar Tupitsyn vaak op terugvalt.

Zijn vormen blijven over het algemeen binnen een neoklassiek kader: het herkenbare geraamte van klassieke pijpvormen blijft behouden, terwijl proporties en overgangen vrij worden gelaten. Deze houding kan worden gezien als de Russische tegenhanger van de benadering die bekendstaat als de Deense school. Er wordt ook gezegd dat hij experimenten maakt die de fijnere, verlengde proporties van jongere generaties meesters benaderen, waardoor tussenvormen ontstaan waarin beide neigingen samen zichtbaar zijn.

Vandaag

Terwijl Tupitsyn zijn werk binnen de kring van PS Studio voortzet, wijdt hij een deel van zijn productie aan pijpen die zijn eigen naam dragen. Zijn pijpen worden een voor een met de hand gevormd; het is dan ook niet te verwachten dat twee exemplaren volledig identiek zijn. In de toegankelijke bronnen ontbreken details over de vorm van het door hem gebruikte stempel en of dit in de loop van de tijd is veranderd. Hij wordt genoemd als een van de opvallende namen uit de periode waarin door meesters gemaakte Russische pijpen bekendheid kregen binnen de internationale verzamelaarskring.