Andrew Marks (Marks Pipes)

Andrew Marks is een Amerikaanse meester die sinds 1969 pijpen maakt en zijn werkbank onderhoudt in het stadje Cornwall in Vermont. Zijn pijpen worden meestal alleen met zijn achternaam gestempeld, waardoor hij in de bronnen kortweg "Marks" wordt genoemd. Het gaat niet om een werkplaats met seriematige productie, maar om een individuele maker die elk blok afzonderlijk beoordeelt; daardoor is het productieaantal laag en zijn er van eenzelfde vorm bijna nooit twee exemplaren.

Een op materiaal gerichte werkwijze

Het meest kenmerkende aan Marks' werkbank is zijn benadering van het hout dat hij gebruikt. Volgens zijn eigen verhaal heeft de meester de briarwortels waarmee hij werkt ooit, meer dan een kwarteeuw geleden, in één keer stuk voor stuk uitgekozen en haalt hij sindsdien zijn pijpen uit die persoonlijke voorraad. Het hout wordt dus tientallen jaren bewaard voordat het op de werkbank belandt; dit gegeven wordt vaak aangehaald in discussies rond de leeftijd van briar. Het resultaat waarop de meester zich laat voorstaan, zijn lichte en compacte kernen met een uitgesproken nerftekening.

Wat vorm betreft houdt Marks zich niet strikt aan klassieke Engelse mallen. In zijn pijpen zijn vrije lijnen te zien die de richting van de houtnerf volgen, en evenwichtige gebogen kernen; daarmee ligt zijn werk dicht bij de freehand-opvatting die Amerikaanse werkplaatsen in de jaren zeventig omarmden. In zijn eigen archief zijn ook exemplaren gedocumenteerd waarbij de pijp en het bijbehorende standaardje uit dezelfde wortel zijn gesneden.

Erkenning en verzamelaars

Marks' naam wordt genoemd onder de meesters van de periode waarin de Amerikaanse handgemaakte-pijpenscene institutionaliseerde; het algemene beeld van dit milieu wordt behandeld in het artikel Amerikaanse handgemaakte-pijpenscene. Volgens overlevering werd hij in 2005 verkozen tot lid van de Pipe Smoker's Hall of Fame; dit gegeven is niet bevestigd door een onafhankelijke bron. Deze organisatie werd in 1969 opgericht door kolonel L. Edward Lawrence om mensen te eren die zich hebben ingezet voor de pijp, en toont de pijpen die door de ruim honderd gekozen leden werden gebruikt.

Marks heeft een deel van zijn productie ondergebracht in een zelf genummerde reeks "persoonlijke collectie". De pijpen in deze reeks krijgen een apart volgnummer en vertegenwoordigen de exemplaren die de meester naar zijn eigen maatstaven het geslaagdst vindt; hij heeft over dit werk van tijd tot tijd verteld in interviews met pijptijdschriften.

Stempel en herkenning

De algemene observatie, gebaseerd op advertenties van tweedehandspijpen, is dat de pijpen worden uitgebracht met de op de steel gegraveerde makersnaam en in de meeste gevallen een jaaraanduiding; oudere exemplaren worden grotendeels aan dit teken herkend. In dezelfde bronnen komt het gebruik van eboniet voor de mondstukken vaak voor. Omdat er geen vast stempelschema is gedefinieerd, gelden deze waarnemingen niet als een exact dateringscriterium. Omdat Marks' productie op een werkbank voor één persoon blijft, bestaat er geen submerk of gelicentieerde productielijn die aan zijn atelier verbonden is.