Briarlab

Briarlab is een kortstondig samenwerkingsverband dat probeerde onafhankelijk werkende pijpenmakers in de VS onder een en hetzelfde productiedak samen te brengen. De onderneming, waarvan Michael Lindner en Nate King de trekkers waren, was actief in Indianapolis, de hoofdstad van de staat Indiana, en sloot volgens de gegevens in februari 2017. Zij wordt minder herinnerd om de pijpen die zij produceerde dan om het werkmodel dat zij uitprobeerde.

Het oprichtingsidee

Het uitgangspunt van de onderneming was het meest uitdagende aspect van handgemaakte pijpenproductie: een alleenwerkende meester moet een draaibank, freesmachine, zandstraalcabine en stofafzuiging volledig met zijn eigen budget aanschaffen. Briarlab ontstond uit het idee om deze investering te delen en zo een gemeenschappelijke werkbank op te zetten die voor iedereen toegankelijk zou zijn. Volgens de gegevens werd het atelier in de zomer van 2015 opgericht; Michael Lindner, werkzaam in Michigan, en Nate King, gevestigd in Indianapolis, bundelden op dat moment hun krachten. Naar verluidt maakte ook Sarah Steele deel uit van de onderneming en nam zij de verkoop- en promotietaken buiten de productie op zich; er is geen onafhankelijk gegeven dat deze taakverdeling documenteert.

Volgens de aangehaalde afmetingen beschikte het atelier over een oppervlakte van bijna tweehonderd vierkante meter en, naar de maatstaven van die tijd, een rijk machinepark. De oprichters dachten bij deze uitrusting niet alleen aan zichzelf: het plan omvatte ook het aanbieden van werkbank, gereedschap en ervaring in verschillende pakketten aan beginnende makers, en zelfs het vermarkten van hun producten via internet en beurzen. In dat opzicht was Briarlab minder een klassiek merk dan een infrastructuurdienst.

Sluiting en nalatenschap

Het model bereikte niet het verwachte financiele evenwicht. Terwijl de kosten van de gedeelde ruimte vast bleven, stegen het aantal meesters dat het atelier gebruikte en het verkoopvolume niet tot een niveau dat deze kosten kon dekken. Een andere moeilijkheid van het model op basis van een gedeeld atelier was dat elke meester werkte volgens zijn eigen ritme en agenda; het om beurten gebruiken van de machines beperkte de vrijheid die een eenmanswerkbank biedt. De onderneming staakte haar activiteiten in februari 2017. Na de sluiting zette Nate King de productie onder zijn eigen naam voort; van Michael Lindner wordt gezegd dat hij zich binnen korte tijd terugtrok uit de pijpenmakerij.

Het verhaal van Briarlab wordt beschouwd als leerzaam om het grijze gebied tussen de artisanale pijp en de fabriekspijp te begrijpen. Aan de ene kant staan eenmanswerkbanken, aan de andere kant structuren zoals BriarWorks, die serieproductie combineren met handwerk. Briarlab probeerde zich tussen deze twee te plaatsen, met het idee van een "gedeeld atelier". Dat voorbeelden als Teipen Handmade Briar Pipes, die al jaren in dezelfde omgeving werkzaam zijn, onafhankelijk zijn blijven werken, toont aan dat de makersscene in Indiana is blijven kiezen voor persoonlijke ateliers boven een gedeelde werkbank.

Evaluatie

Pijpen met het Briarlab-stempel zijn er weinig, en de onderneming heeft niet lang genoeg bestaan om een stijlschool na te laten. Toch wordt zij genoemd als een van de duidelijke voorbeelden van de zoektocht naar institutionalisering die in de jaren 2010 werd waargenomen in de Amerikaanse gemeenschap van handgemaakte pijpenmakers. In de gemeenschap heerst de wijdverbreide opvatting dat meesters wel baat hebben bij het delen van kennis en uitrusting, maar dat het omzetten van dit delen in een blijvende commerciele structuur moeilijker blijkt dan het lijkt.