Madao 3000

Madao 3000 is de bijnaam die de Pekingse pijpenmaker Wang Tieyuan (王铁原) in zijn werk gebruikt. Volgens de gegevens is de meester geboren in 1987 en stapte hij na een opleiding in de techniek over op pijpen maken. In de pijpen die hij produceert staan de lijn van de generatie die volgde op de twintigste-eeuwse Scandinavische vormtaal en de blik van de klassieke Chinese schilderkunst en poëzie naast elkaar. Wat Tieyuan onderscheidt, is gemeten asymmetrie.

Atelier en repertoire

Tieyuan is een meester die zijn inkomen uit pijpen maken haalt; dat vereist dat hij een deel van zijn productie aan gevestigde vormen wijdt. Onder de kopers in China zijn de meest gevraagde mallen de Deens geïnspireerde dublin, acorn, apple en brandy-varianten; deze gelden als hedendaagse interpretaties van de traditie van de Deense school. Dit gestaag lopende werk laat de meester ruimte om zijn eigen interesse na te jagen.

In de oppervlaktebehandelingen staat eenvoud voorop. Bij gladde pijpen wordt een lichtgetinte, natuurlijke afwerking gebruikt, bij zandstraalwerk bordeaux, cacao of zwart; contrastbeitsing en versiering die de aandacht van de vorm zouden afleiden, worden niet gebruikt. Wanneer ring-mondstukken of steelaccessoires worden gebruikt, dienen die niet als versiering, maar worden ze gepositioneerd als een teken dat de blik trekt. Ebonit is gangbaar bij de mondstukken.

Opvatting over asymmetrie

De eigen interesse van de meester concentreert zich op asymmetrische vormen. Vermeld wordt dat hij bij vulkaan- en spiraalbewegende trommelvarianten de Oost-Aziatische interpretatie, in het bijzonder de vormtaal van Hiroyuki Tokutomi, dichterbij vindt staan. Ook interpretaties van de blowfish — een van nature asymmetrische, aan de zijkanten platte vorm met een asymmetrisch komgedeelte — behoren tot zijn repertoire. De asymmetrie hier verschilt van de toevallige vrijheid die vaak voorkomt in de Deense freehand-golf van de jaren zestig en zeventig: ze wordt in de ontwerpfase bewust opgebouwd en is erop gericht het evenwicht te bewaren, niet te verstoren. Volgens de meester zelf is balans het eigenlijke criterium; zowel symmetrie als asymmetrie zijn slechts manieren om dat criterium te bereiken en hebben op zichzelf geen waarde.

Inspiratiebronnen

De invloeden die Tieyuan noemt, reiken verder dan het pijpen maken zelf. De cí-poëzie met haar onregelmatige maatvoering en de xiěyì-schilderkunst, waarbij de penseel vrij wordt gelaten, bouwen een expressie op die de indruk vooropstelt in plaats van het onderwerp letterlijk af te beelden; de meester zoekt in zijn vormen naar een vergelijkbaar resultaat door middel van lijn, schaduw en leegte. Aan de pijpenkant worden dan weer werken van Japanse en Amerikaanse tijdgenoten genoemd.

Betekenis van de naam

De bijnaam bestaat uit twee delen. "Madao", een afkorting die in Oost-Azië gangbaar is geworden, betekent ruwweg "een oude man die nergens goed voor is"; dat de meester dit voor zichzelf koos, is een grap van bescheidenheid. "3000" (三千) staat in het Chinees zowel voor een bepaald getal als voor een ontelbare hoeveelheid. Deze tweede betekenis, afkomstig uit boeddhistische en taoïstische teksten, wordt al eeuwenlang herhaald in klassieke filosofische en literaire bronnen. Samen gelezen schetsen de twee delen het portret van een gewone ambachtsman die het onbegrensde najaagt.