Pohlmann Pipes (Brad Pohlmann)

Pohlmann Pipes is het merk van de handgemaakte briarpijpen die de Amerikaanse meester Brad Pohlmann onder zijn eigen naam produceert. Het verhaal van Pohlmann is een duidelijk voorbeeld van een patroon dat vaak voorkomt in de Amerikaanse pijpenmakerij: een opleiding in het atelier op jonge leeftijd, een lange onderbreking van het vak, en een terugkeer op latere leeftijd.

Van leerling tot atelier

De belangstelling van de in Californië geboren Pohlmann voor de pijp veranderde midden jaren zeventig in een beroepsmatig zoeken; volgens de overlevering bezocht hij in 1975 gevestigde pijpenbedrijven in Engeland en Schotland, en zocht hij het jaar erop, na onderzoek naar de adressen van kleine Amerikaanse werkplaatsen, een plek als leerling. In 1976 kwam hij terecht bij The Briar Workshop in Stowe, Vermont. Dit atelier, geleid door Elliott Nachwalter en Jorg Jemelka, had destijds een goede naam onder de jonge Amerikaanse werkplaatsen.

Pohlmann bleef hier ongeveer vijf jaar en werd een van de weinigen die alle fasen van het werk zelfstandig konden uitvoeren. Het team verhuisde in die tijd van Stowe en Hyde Park naar Coral Springs in Florida; in deze jaren vormde zich de eerste technische bagage van de meester.

Lange onderbreking en terugkeer

Pohlmann keerde in 1980 terug naar Californië. Daar rondde hij een vierjarige opleiding tot matrijzenmaker (tool and die) af; deze scholing werd later bepalend voor de afwerking van het binnenwerk van zijn pijpen. Daarna volgde een zestien jaar durende loopbaan in de computersector, en bleef het pijpenmaken beperkt tot losse stukken voor vrienden en kleine reparaties. Zijn terugkeer naar productie onder eigen naam vond, volgens de overlevering, plaats begin jaren 2000, toen die periode werd afgesloten.

Het moment dat de koers van de terugkeer bepaalde, wordt beschreven als zijn kennismaking in 2004 op de pijpenbeurs van Chicago met jongere Amerikaanse makers als Todd Johnson en Jody Davis. Na deze kennismaking veranderde Pohlmann zijn methode: in plaats van eerst te boren en dan te vormen, begon hij eerst de vorm ruw uit te snijden en pas daarna het gat te boren. Deze volgorde maakte het mogelijk vrijer rekening te houden met de nerfrichting, en vormen te beproeven die minder gebonden waren aan de atelierstijl van zijn beginjaren.

Stijl en huidige status

Het vroege werk van Pohlmann wordt beschouwd als een uitloper van de lijn van de Briar Workshop; in de latere periode overheerst een taal die klassieke Engelse vormen combineert met invloeden van de Deense school, op zijn eigen maat. Zijn achtergrond als matrijzenmaker wordt uitgelegd als een streven naar een bovengemiddelde precisie bij de bewerking van luchtkanaal en tabakskamer. De productie is, zoals te verwachten bij een eenmansatelier, beperkt in aantal.

De meester werkt tegenwoordig op het platteland van Oregon, in een atelier dat hij deelt met zijn levenspartner Silver Gray, die eveneens pijpenmaakster is. De loopbaan van Pohlmann wordt aangehaald als een van de voorbeelden die laten zien hoe de kennis van de kleine Amerikaanse werkplaatsen die eind jaren zeventig ontstonden, generatie na generatie is doorgegeven aan het Amerikaanse handgemaakte-pijpenveld.