Saladich

Saladich is het merk van de pijpen die de Catalaanse meester Joan Saladich i Garriga onder zijn eigen naam signeert. Bekende contactgegevens plaatsen de meester in Catalonie, op een adres verbonden aan Sabadell. Het atelier is geen productiefaciliteit, maar heeft de schaal van een eenmansstudio: er wordt niet voor het schap gewerkt maar voor de klant, en elk stuk wordt als een aparte bestelling behandeld.

Repertoire

Wat het werk van de meester samenbindt, is niet een bepaalde vormenfamilie maar de bestelling zelf. Portretpijpen naar foto, koppen gesneden met menselijke en dierlijke figuren, klassieke vormen geinterpreteerd naar de wens van de klant, mallooze freehand-stukken en heruitvoeringen van oude exemplaren komen allemaal van dezelfde werkbank. De naam Saladich wordt in Spaanse pijpkringen vooral geassocieerd met deze gesneden koppen, stukken die, wanneer men ze vasthoudt, aan een klein beeldje doen denken.

Daarnaast heeft de meester ook reparatie en restauratie op zich genomen van pijpen die door verzamelaars en antiekhandelaars werden aangedragen; in zijn eigen presentatie brengt hij dit werk in verband met jarenlange ervaring aan de werkbank.

Van blok tot kop

Het materiaal wordt gescheiden naargelang het te verrichten werk. De droogtijd bedraagt drie tot acht jaar; briarblokken met een regelmatige en leesbare adering gaan naar klassieke vormen en freehands, terwijl blokken met een dichte en samengepakte adering, omdat ze bij het uithollen niet uiteenvallen, worden bestemd voor gefigureerde koppen. Dit onderscheid betekent dat het vormrepertoire van het atelier rechtstreeks is gekoppeld aan de blokkeuze.

Bij het vormgeven wordt machinale hulp tot een minimum beperkt. Het snijwerk gebeurt met holbeitel (gouge) en steekbeitel, ronde vormen worden op de draaibank met een handgehouden beitel gemaakt. Op de binnenkant van de kop wordt geen enkele toevoeging aangebracht - geen olie, geur of kant-en-klare koollaag; de reden die de meester hiervoor geeft, is dat dergelijke behandelingen de vorming van de eigen verkoolde laag (culottage) van de briar aan het zicht onttrekken.

Ook de mondstukken worden met de hand gevormd. De gebruikelijke keuze is acryl, maar wanneer het bij de stijl van de pijp past, wordt ook naar hoorn of barnsteen gegrepen. Onder de sierelementen zoals ring en dop worden zilver, goud, barnsteen en ivoor genoemd; ivoor moet vandaag worden gelezen als een historische toepassing gezien de geldende handelswetgeving.

De grenzen van de bronnen

Bijna alle informatie over Saladich is gebaseerd op de eigen presentatietekst van de meester. Het geboortejaar, de oprichtingsdatum van het atelier en het jaarlijkse productievolume komen in geen enkele registratie voor; ook het gegeven Sabadell komt slechts van een contactadres en kon niet onafhankelijk worden geverifieerd. Het eigen domein van de meester is momenteel niet bereikbaar, en de laatste vermeldingen op zijn persoonlijke pagina's dateren van het begin van de jaren 2010. Daarom is niet bekend of het atelier nog actief is, en het artikel is beperkt gehouden tot verifieerbare feiten.