The Doodler

The Doodler is een pijpmodel dat de Amerikaanse pijpenmaker Tracy Mincer begin jaren vijftig introduceerde en dat via gaatjes in de wand van de kop de rook probeerde te verkoelen. Het model draagt niet de naam van Mincer; het werd als een merk op zich gestempeld en bleef, nadat het ontwerp was verkocht, onder dezelfde naam geproduceerd door het bedrijf dat het overnam.

Ontstaan

Mincer raakte in 1953 de naam kwijt van het merk dat hij in 1934 had opgericht en dat in de naoorlogse jaren een breed distributienetwerk had opgebouwd; de details van dit proces worden behandeld in het artikel Custom-Bilt. Het staat op record dat het nieuwe model in 1952 werd geïntroduceerd en dat het draaiwerk van de koppen als toeleveringswerk werd uitgevoerd door de National Briar Pipe Co. in Jersey City, New Jersey. Datzelfde bedrijf bracht ook eigen merken als Biltmore, Forecaster, Kleenest en Rembrandt op de markt.

Het tijdstip waarop het ontwerp van eigenaar wisselde, komt niet volledig overeen in de bronnen. Volgens één verhaal kocht National Briar het model rond 1960 op; volgens een ander bleef Mincer het model zelf produceren tot halverwege de jaren zestig, en ging de productie pas daarna volledig over naar National Briar. Ook het sterfjaar van Mincer is omstreden: binnen dezelfde bronnenverzameling worden 1964 en 1966 apart genoemd. Het wordt overgeleverd dat de productie begin jaren tachtig eindigde; omdat dit gegeven op één enkele verzamelaarsbron berust, mag het niet als zeker worden beschouwd.

Ontwerp

Wat de Doodler onderscheidt van vergelijkbare modellen, zijn de verticale gaatjes die in een ring rond de tabakskop zijn aangebracht. Deze kanalen lopen van de bovenrand van de kop naar de bodem en monden uit in een of meer horizontale groeven die in het buitenoppervlak van de kop zijn gesneden. Het doel is de luchtstroom te vergroten en zo de kop, die tijdens het roken opwarmt, te laten afkoelen; in dat opzicht geldt het model als een eigenzinnig voorbeeld van de zoektocht naar koele rook die wordt samengebracht onder de noemer pijpfilters en -systemen. Omdat de regelmatige plaatsing van de gaatjes een cilindrische kop vereist, is het model overwegend gemaakt in drie maten billiard; er wordt ook melding gemaakt van dikkere koppen in andere vormen. De oppervlakken zijn meestal afgewerkt met een grofgestructureerde rustic-bewerking die dicht bij Mincers eigen stijl ligt.

Het wordt overgeleverd dat het stempel op het mondstuk, in een gotisch getint lettertype, de tekst "The Doodler" draagt met daaronder een regel die verwijst naar geïmporteerde briar, en dat door de jaren heen exemplaren met twee, drie en zelfs vier horizontale groeven zijn gedocumenteerd. Onder verzamelaars is ook een zwakte van het ontwerp bekend: op de plekken die door de gaten en groeven zijn verdund, kunnen scheuren ontstaan. Deze kwetsbaarheid wordt beschouwd als de belangrijkste reden waarom er vandaag relatief weinig exemplaren in goede staat bewaard zijn gebleven.

Holeysmoke en wat daarna kwam

Claude Stuart — in bronnen ook gespeld als Stewart —, die wordt genoemd als voormalig partner van Mincer (deze samenwerking is niet door onafhankelijke bronnen bevestigd), produceerde na de overdracht van het ontwerp een lijn onder de naam Holeysmoke, gebaseerd op vrijwel hetzelfde principe. Zo bleef hetzelfde idee jarenlang onder twee verschillende namen op de markt. Stuart nam later het bedrijf over dat de naam Tracy Mincer droeg, voorzag de producten meestal van gesneden en gestructureerde koppen, en het bedrijf sloot in 1990. Voor details over de ontwerper van het model kan worden gekeken naar het artikel Mincer.