Dunhill White Spot Garantisi

Dunhill White Spot Garantisi, Dunhill pipolarının ağızlığındaki beyaz noktayla anılan değiştirme taahhüdünün adıdır. Tarihlendirme açısından önemi, garantinin kendisinden çok yarattığı sonuçtadır: bir yenileme süresi tanımlamak, piponun ne zaman satışa çıktığını belgeleyecek bir işaret gerektirmiş, bu ihtiyaç da bugün koleksiyoncuların dayandığı yıl kodu sistemine giden yolu açmıştır.

Damgayı doğuran ihtiyaç

Bir markanın "on iki ay içinde" gibi bir sınır koyabilmesi için sürenin ne zaman başladığını gösterebilmesi gerekir. Londra'daki tek dükkânın tezgâhında bu bilgi satıcının hafızasında durur; dünyanın dört bir yanındaki bağımsız dağıtıcılarda durmaz. Dunhill 1922'de pipolara rakamlı yıl kodu damgalamaya başladı; garanti kapsamında değiştirilerek verilen pipoları da ayrıca "EX" damgasıyla işaretledi. Bu iki damga, süre koşulunun ve "değiştirilen pipo bir daha değiştirilmez" kuralının denetlenebilmesini sağladı.

1922 öncesi pipolarda ise yıl kodu yoktur; dönem ayrımı "DUNHILL" ve "LONDON" yazılarının biçimindeki değişikliklerden — noktalı ya da noktasız "A", kemerli dizilim, iki sözcüğün uzunluk oranı, "D" harfinin kuyruğu — çıkarılır. Bu ayrıntıların dökümü için Dunhill Patent Damgaları ve Tarihlendirme ile Dunhill'in Ek Damgaları maddelerine bakılabilir.

Garanti metninin seyri

Firma, briyar pipo üretimine giriştiği 1910'da yayımladığı ilk About Smoke kataloğunda kusurlu pipo için süre koşulu koymadan yenisini vaat ediyordu; aynı ifade 1917 kataloğunda da yer alır. Ağızlığa konan beyaz noktanın hangi yılda ortaya çıktığı ise kesin değildir: kaynaklar 1912 ile 1915 arasında değişen tarihler verir, çoğu anlatımda noktanın amacı düz pipolarda ağızlığın hangi yüzünün üst tarafa geleceğini göstermektir.

Sınırsız taahhüdün süreli hâle gelişi savaş sonrası yıllara denk düşer. Aktarıldığına göre 1919 tarihli bir fiyat ekinde "White Spot" adı ilk kez geçer ama koşullar sayılmaz; 1920 dolayındaki katalogda yenileme hakkı on iki ayla sınırlanır, ertesi yılınkinde de garantiyle verilen piponun bir daha değiştirilmeyeceği eklenir. Bu iki adımın tarihleri tek bir çalışmaya dayanır, bağımsız katalog kayıtlarıyla ayrıca doğrulanmış değildir. Buna karşılık 1921 katalog metni ile 1922'deki yıl kodu ve EX uygulaması, Dunhill tarihlendirme kılavuzlarında da aynı biçimde geçer.

Sonraki daraltmalar da benzer şekilde tek kaynaklıdır: 1923 kataloğunda bedelsiz yenilemenin yalnızca kâsenin çatlaması ya da yanması hâlinde geçerli sayıldığı, diğer onarımların ücretlendirildiği, 1920'lerin ortasında Amerika'da kullanılan bazı ilan metinlerinde ise sürenin doksan güne çekildiği aktarılır. 1928 tarihli Fransızca katalogda metnin yeniden yalınlaştığı, bir yıl içinde imalat kusuru çıkan piponun bir kereye mahsus bedelsiz değiştirileceği belirtilir.

Koleksiyoncu için bu kronolojinin pratik karşılığı sadedir: yıl kodu taşımayan bir Dunhill, garantinin süreli hâle gelmesinden önceki döneme ya da geçiş yıllarına aittir ve tarihlendirilmesi damga biçimlerine kalır. Bu ayrıntılar White Spot'un Gizemi maddesinde ele alınan ölçütlerle birlikte değerlendirilir.