Hartmann

Hartmann, Danimarkalı usta Hans Hartmann'ın kendi adıyla imzaladığı pipoların markasıdır. Marka, tek kişilik bir tezgâhın ürünüdür: Hartmann 1950'lerin başında pipo yapmaya başladığında ne bir atölyenin çırağıydı ne de bir eğitimden geçmişti; mesleği kendi denemeleriyle öğrendi. Atölye hiçbir zaman fabrika ölçeğine ulaşmadı, kurucusunun mesleği bırakmasıyla da adı yavaş yavaş görünürlüğünü yitirdi.

Pibe-Dan Yılları

Markanın tanınırlığı 1960 dolaylarında, Kopenhag'daki Pibe-Dan mağazasıyla kurulan bağlantıya dayanır. Bu dükkân o yıllarda Danimarka el yapımı pipoculuğunun vitrini gibi çalışıyordu: Sixten Ivarsson, Sven Knudsen ve Gert Holbek imzalı işler aynı raflarda bulunabiliyordu. Hartmann'ın pipoları da bu ortama girdi. Usta aynı dönemde Kopenhag'da kendi dükkânını işletti; burada kendi yaptıklarının yanında büyük üreticilerin pipolarını da bulundurdu, Pibe-Dan'a üretmeyi ise bırakmadı.

Buna karşılık atölyenin çevresinde bir öğrenci halkası oluşmadı. Hartmann bu yönüyle, ardında belirgin bir üslup geleneği bırakan Danimarka okulu ustalarından ayrı durur. Tezgâhıyla ilişkilendirilen genç isimlerden biri, sonradan S. Bang atölyesinin kurucularından olacak Per Hansen'dir; Hansen'in erken döneminde Hartmann'dan etkilendiği tek bir kaynakta anılır ve başka bir yerde doğrulanmaz.