J. Bonet

J. Bonet, Mallorcalı usta Joan Bonet i Nadal'ın (1929-2017) elinden çıkan pipoların taşıdığı imzadır. Balear Adaları'nın en tanınmış pipo tezgâhı sayılır; camia ustayı çoğu zaman soyadıyla değil, Mallorca ağzındaki "Bonet de ses pipes" lakabıyla anar. Marka, aynı adamın hem tezgâh hem yazı masası başında geçen uzun ömrüne yaslanır: Bonet, ürettiği kadar da yazmış, pipoyu Katalanca edebiyatın konusu hâline getirmiş bir zanaatkârdır.

Manacor'dan Palma'ya Uzanan Tezgâh

Atölyenin kökeni, İspanya İç Savaşı'nın en sert yıllarına iner. 1936 askerî ayaklanmasının ardından Esquerra Republicana üyeliği gerekçesiyle tutuklanan Sebastià Bonet, tutukluluğu sırasında Manacor Cezaevi'nde birkaç mahkûm arkadaşıyla el yapımı pipo üreten küçük bir atölye kurdu. Tahliyesinden sonra bu işi dışarıda sürdürdü; üretim, eşi ve oğlunun katıldığı bir aile işletmesine dönüştü.

10 Kasım 1929'da Manacor'da doğan oğul Joan, on dört yaşında okulu bırakarak tezgâha geçti ve bir daha da bırakmadı. Aile Palma de Mallorca'ya yerleştikten sonra atölye şehrin Hostalets semtinde kalıcı yerini buldu; usta ömrünün sonuna kadar burada çalıştı. İş, seri imalattan çok tek tek ele alınan parçalara dayanıyordu ve bu yönüyle pipo yapımcılığının küçük ölçekli Akdeniz koluna yakın durur. Funda kökü işleyen İspanyol atölyeleri arasında Bonet, Labuenapipa gibi sonraki kuşak tezgâhların da dahil olduğu ince bir el yapımı hattın erken halkası sayılır. Pipedia'nın aktardığına göre pipoların ayırt edici işareti Mallorca adasının dış hattını veren bir amblemdir.