Wally Frank

Wally Frank, Ltd., 1930'lu yılların başında New York'ta iş hayatına atılan ve yirminci yüzyıl ortasının Amerikan pipo piyasasına damgasını vuran bir tütüncü kuruluşudur. Şirket, adını kurucusundan alır; şehirde birden çok satış noktası işletmiş, asıl büyümesini ise ülke geneline gönderilen katalogları üzerinden sağlamıştır. Kayıtlarda başlıca mağazası Lexington Avenue adresiyle anılır.

Katalog Düzeni ve Satış Modeli

Wally Frank'i çağdaşı pek çok tütüncüden ayıran şey, mağaza tezgâhıyla yetinmeyip posta yoluyla sipariş ağı kurmasıdır. 1930'lardan 1960'lara uzanan katalog ve bülten dizileri bugün de arşivlerde izlenebilmekte, bir bölümü kütüphane kayıtlarında künyeli olarak yer almaktadır. Şirketin "Pipe of the Month Club" adlı üyelik düzeninde aboneler her ay posta yoluyla yeni bir pipo alıyordu. Bu yapı, taşradaki pipo meraklısının büyük şehir tütüncüsüne uğramadan çeşitli malzeme ve biçimlere ulaşmasını sağlamıştır.

Pipolar Kimler Tarafından Yapıldı

Wally Frank kendi atölyesi olan bir imalatçı değil, ağırlıklı olarak sipariş veren bir markaydı. Kendi adıyla ya da seri adlarıyla damgalanan briar pipolar farklı üreticilere yaptırıldı; kaynaklarda Charatan, Sasieni ve Weber gibi adlar anılır. Şirket ayrıca Türk ve Afrika lüle taşı kullanan Pioneer markasını da elinde tutuyordu. Zamanla firma bünyesinde çalışan ya da firmaya iş yapan ustalar arasında Svend Bang ve daha sonra Connoisseur'ün başına geçecek olan Ed Burak sayılır.

Bu dağınık üretim yapısı, aynı damgayı taşıyan pipoların işçilik ve malzeme bakımından birbirinden hayli uzak durabilmesine yol açar; koleksiyonculukta Wally Frank damgası tek başına bir kalite ölçüsü sayılmaz, pipoyu yapan atölyenin belirlenmesi gerekir. Katalog serilerinin adları da bir hayli kalabalıktır: Army and Navy, Cellini, London Lightweights, Scotland Yard, Silver King, Straight Grain, White Bar ve Immortals bunlar arasındadır. Immortals, figürlü oyma gövdeleriyle diğerlerinden ayrılan bir dizidir.