Avusturya Pipo Markaları Dizini

Avusturya Pipo Markaları Dizini, Avusturya'da kurulmuş, Avusturyalı yapımcılarca yürütülen ya da ülkenin marka kayıtlarında anılan pipo adlarını alfabetik sırayla toplar. Avusturya pipoculuğunun iki ayrı damarı vardır: 19. yüzyılda Viyana'yı Avrupa'nın önde gelen merkezlerinden biri yapan lüle taşı oymacılığı ve bugün ülkenin çeşitli bölgelerinde tek kişilik atölyelerde yürütülen el yapımı briyar üretimi. Aşağıdaki girdiler yalnızca kayıtlara geçmiş olguları özetler; kaynaklarda bilgi bulunmayan noktalar açıkça belirtilmiş, listede yer aldığı hâlde başka ülkelerde çalışmış yapımcıların durumu ayrıca not edilmiştir.

Markalar

• Andreas Bauer — Avusturya lüle taşı imalatçıları arasında geçen bir addır. Marka hakkında kayıtlara yansımış ayrıntı yoktur; aynı kayıtlar ülkedeki son lüle taşı imalatçısı olarak Viyanalı Strambach'ı gösterir.

• Baff Tabakpfeifenunikate — Pipo yapımcısı David Wagner'in siparişe göre tek parça pipolar ürettiği atölyedir. Wagner zanaatı İsviçre'de Franz von Matt, Almanya'da Rainer Barbi ve Avusturya'da Josef Prammer yanında öğrenmiştir. Atölyesi Salzkammergut bölgesinde, Traunsee kıyısına yakın bir yerdedir; yılda yaklaşık 100 ila 120 pipoyu funda kökünden elde biçimlendirdiği kayıtlıdır.

• Erste Ottakringer Pfeifenmanufaktur — Patrick Rutka'nın Viyana'nın 16. semti Ottakring'de kurduğu atölyedir; adını da bu semtten alır. 1977 doğumlu Rutka aynı zamanda müzisyendir ve Avusturya halk müziğinin geleneksel çalgılarından kromatik düğmeli akordeon çalar; gitarist Klaus P. Steurer'le birlikte klasik Viyana şarkısını seslendiren "16er Buam" adlı ikiliyi oluşturur.

• Fisher — Lüle taşı işçiliğiyle tanınan Avusturyalı usta Paul Fisher'in markasıdır. Fisher mesleğini sürdürmek üzere New York'a göçmüş, Aşağı Manhattan'da çalışmış ve Amerikan vatandaşlığına geçmiştir; pipolarını "F" simgesiyle işaretlemiştir. 1960'larda altı yıl boyunca yanında çalışan adlardan biri Ed Burak'tır.

• Guyot — Adını Fransız pipo ustası Gilbert Guyot'dan alır; Avusturya kayıtlarında görünmesi yalnızca listeleme kaynaklıdır. 1938 doğumlu Guyot pipo yapımına 1961'de başlamış, sonradan emekliye ayrılmıştır. Babası H. Guyot da kendi adını taşıyan bir marka yürütmüş, 1921-1923 arasında Paris'te GBD için çalışmıştır. Oğul Guyot'ya 1994'te "Meilleur Ouvrier de France" unvanı verilmiş; usta ayrıca Fransız pipoculuğunun tarihi üzerine bir kitap yazmıştır.

• GWS — Hem yapımcı hem tamirci olarak bilinen G. W. Sims'in 20. yüzyılın ilk yarısında kullandığı İngiliz damgasıdır; ayrıntılar için Sims maddesine bakılabilir. Kuzey Londra'daki dükkânı 1980 dolaylarında kapanmıştır. Sims'in Charatan ve Barling için de çalışmış olabileceği aktarılır.

• H. Richmond — Saint-Claude çevresinde, kendi evindeki atölyesinde çalışan Fransız bir pipo ustasıdır. Çalışma dönemi ve üretim ölçeği kayıtlara geçmemiştir.

• H.A. Savinelli — 19. yüzyılda etkin olmuş İtalyan bir oymacı ve ahşap pipo ustasıdır; briyarı değil başka ağaç türlerini kullanmıştır. Elinden çıkan ve 1850 dolaylarına tarihlenen bir pipo, ABD'nin Nashville kentindeki Tütün Sanatı ve Tarihi Müzesi'nde sergilenmiş, müze sonradan kapanmıştır.

• Huml — Avusturyalı Karl Huml'un 1993'te pipo yapmaya başlamasıyla ortaya çıkmıştır. Çoğunlukla klasik biçimlerde çalışan ustanın yıllık üretimi beş ila otuz pipo arasında kalmıştır. Kayıtlara 2015'te düşülen bir not, Huml'un o tarihte işi bırakmış olabileceğini belirtir.

• J.N. Menhard — 19. yüzyılda çalışmış Avusturyalı ustadır. Lüle taşı ve kehribar oymacılığındaki ustalığıyla tanınmış, bir bölümü değerli taşlarla bezenmiş lüle taşı pipoların yanında başka oyma eserler de vermiştir. 1873 Viyana Dünya Sergisi'nde "Liyakat Madalyası" kazanmıştır. Avusturya Tütün Müzesi'nde sergilenen parçaları "J.N. Menhard Wien" imzasını taşır.

• Krenn — Tutkulu bir pipo içicisi olan Hans Krenn'in 1991'de önce kendisi ve dostları için pipo yapmaya başlamasıyla doğmuştur. Talep artmasına karşın Krenn yılda yalnızca birkaç düzine pipo üretir ve her parçanın on ila kırk saat sürdüğünü söyler. Korsika briyarıyla çalışır; pipolarını genellikle 9 mm filtreye uygun ağızlıklarla (stem) yapar, istendiğinde filtresiz standart ağızlık da hazırlar.

• Lenz — Avusturya'nın Steiermark eyaletindeki Bad Gleichenberg'de faaliyet gösteren Tischlerei Lenz marangozhanesi bünyesinde Josef Lenz'in yaptığı pipoların adıdır. Üretim yöntemi ve atölyenin geçmişi konusunda kayıt yoktur.

• Stiegler — Aşağı Avusturya'nın Winklarn yerleşiminde çalışan pipo yapımcısı Christoph Stiegler'in adını taşır. Belgelenmiş tek bilgi yapımcının kimliği ve çalıştığı yerdir.