Howell (Jack Howell)

Howell, Amerikalı müzisyen Jack Howell'ın Pennsylvania'nın Pittsburgh şehrinde yürüttüğü tek kişilik el yapımı pipo atölyesidir. Howell'ın asıl mesleği pipo yapımı değildir: 2015'ten bu yana Pittsburgh Senfoni Orkestrası'nın baş bas klarnetçisi olarak görev yapar, ayrıca Duquesne Üniversitesi'nde klarnet dersleri verir. Atölye bu yüzden sürekli değil, konser takviminin bıraktığı boşluklarda çalışan bir yapıdadır; üretim hacmi de müzik takvimiyle birlikte inip çıkar.

Müzisyenlikten pipoya

Howell, Northern Colorado Üniversitesi mezunudur; New Mexico Senfoni Orkestrası'nda baş klarnetçilik yapmış, Santa Fe Operası ve Santa Fe Oda Müziği Festivali'nde çalmıştır. 1996'dan bu yana Duquesne Üniversitesi Mary Pappert Müzik Okulu'nda klarnet ve oda müziği dersleri verir. Pipo yapımından önce de elle üretim alanlarında çalışmıştır: bıçak yapımı ve bambu olta kamışı imalatı bunların başında gelir; bambu kamış yapımı üzerine bir de kitap yazmıştır. Klarnetçiliğin kendi kamışlarını yontmayı gerektirmesi, ince el aletleriyle çalışma alışkanlığını beslemiş görünür.

Pipo yapımına 1999'da başlamış, ilk piposunu 2004'te satmıştır. Aynı dönemde Chicago ve Columbus pipo fuarlarına katılmış, dönemin çevrim içi pipo topluluklarında tanınmıştır. Kendi beyanına göre üretimi bir süre yılda elli pipo dolayında seyretmiş, orkestra kadrosuna girdikten sonra ise büyük ölçüde siparişe bağlı ve seyrek bir üretime dönüşmüştür; bu rakamın bağımsız bir kaydı yoktur. Konser takviminin boşaldığı uzun aralıklarda atölyedeki tempo yeniden yükselir.

Üslup ve işçilik

Bilinen örneklere bakıldığında Howell'ın işleri deneysel freehand arayışlarından çok klasik repertuvara yaslanır: düz ve bükümlü billiard'lar, lovat ve kısa saplı biçimler, meşe palamudunu andıran gövdeler sık görülen tiplerdir. Atölyenin yayımlanmış bir biçim kataloğu bulunmadığı için bu döküm, dolaşımdaki örneklerin gözlemine dayanır. Biçim tercihleri genellikle kütükteki damarı görünür kılacak şekilde yapılır.

Yüzey işlemlerinde kumlama belirgin bir yer tutar. Kumlanmış pipolarda koyu bir alt zemin ile daha açık kahve veya kızıl tonların üst üste kullanılması, dokunun derinlik kazanmasını sağlar. Yarı rustik ve düz cilalı yüzeyler de görülür. Ağızlıklarda hem vulkanit hem akrilik kullanılır; sap ile ağızlık arasına konan boynuz ya da açık renkli ara halkalar bazı örneklerde tasarımın parçasıdır. Bu halkaların malzemesi çoğu örnekte belgelenmemiştir.

Damgalar ve tanımlama

Restorasyon kayıtlarına göre pipoların sap altına vurulan damga kavisli bir düzende "Howell" adını, altında "JH" harflerini ve yapım yılını taşır. Damga biçimine ilişkin resmî bir açıklama bulunmadığından bu tarif tek tek incelenmiş örneklere dayanır. Yıl bilgisinin damgaya dâhil edilmesi, ikinci el örneklerin tarihlendirilmesini kolaylaştıran bir ayrıntı sayılır.