Jørn Micke

Jørn Micke (1937-2005), Danimarka pipo yapımının ikinci kuşağına ait, adı çevresinde geniş bir ün bulunmasına rağmen çok az sayıda pipo bırakmış bir ustadır. Ömrünün büyük bölümünü Baltık Denizi'ndeki Danimarka adası Bornholm'da geçirmiş, piponun yanı sıra resim ve heykelle de uğraşmıştır.

Tıptan atölyeye

Micke'nin ilk mesleki tercihi hekimlikti; gençliğinde Kopenhag'da tıp öğrenimi gördü. Anlatılana göre bu yönelimi 1958'deki bir Bornholm yolculuğundan sonra dağılmaya başladı ve ertesi yıl adaya ikinci kez gittiğinde kalıcı bir karara dönüştü. Çocukluğundan beri resim yapıyordu; erken yaşta başladığı pipo alışkanlığı ise onu kendi kullanımı için birkaç pipo yontmaya götürdü.

Bu amatör uğraşı mesleğe çeviren şey, ortak bir balıkçılık merakı sayesinde kurulan Sixten Ivarsson dostluğu oldu. Micke, Ivarsson'un atölyesinde bir yıl kadar çırak olarak çalıştıktan sonra 1963'te Bornholm'a temelli yerleşip kendi tezgâhını kurdu. Bundan sonrasında hekimlik planı bir daha gündeme gelmedi; geçimini resim, heykel ve pipodan oluşan üçlü bir sanat üretimiyle sağladı.

Üslup ve üretim

Micke'nin adı, Danimarka'da 1960'larda Sixten Ivarsson'un çevresinde toplanan kuşakla — Lars Ivarsson, Jess Chonowitsch ve Bo Nordh ile — birlikte anılır. Bu bağın en güçlü halkası Lars Ivarsson'du; iki ustanın yakınlığının Micke'nin ölümüne kadar sürdüğü aktarılır. Yine de adada sürdürdüğü yaşam, Micke'yi ülkedeki pipo çevrelerinin gündelik akışının dışında tutmuştur: Danimarkalı yapımcıların çoğu onu şahsen tanımamıştır.

Atölyenin üretimi son derece düşüktü; kayıtlara göre yıllık toplam yirmi pipo dolayında kalıyordu. Bu pipoların büyük bölümü doğrudan alıcılara ulaşmış, önemli bir kısmı da Japonya'ya gitmiştir. Micke'nin biçim anlayışı, funda kökünün (briyar) damarını ve kütlenin dengesini öne çıkaran, tanımlaması güç ama görüldüğünde ayırt edilen bir çizgi olarak kabul edilir. 1960'ların sonunda Chicago merkezli tanınmış bir tütüncü kataloğunun kapağında bir Micke piposunun yer aldığı anlatılır. Ustanın Royal Copenhagen için porselen pipo tasarımları yaptığı da belirtilir.

Damgalar

Micke'nin pipoları genellikle "Micke" adı, yapım yılı ve bir numara ile damgalanmıştır. Ustanın kendi ölçütüne göre en başarılı bulduğu örneklerde ayrıca bir zebra figürü kullanıldığı belirtilir; bu işaret, atölyenin kendi içindeki derecelendirmesinin göstergesi sayılır. Damgalarda ülke adı olarak "Denmark" ibaresi de görülebilir.

Jørn Micke 2005'te hayatını kaybetti. Geride bıraktığı pipo sayısı, Danimarka okulu içindeki çağdaşlarının üretimiyle karşılaştırıldığında çok küçüktür; bu nedenle örnekleri bugün ancak ikinci el piyasada, seyrek olarak görülür.