Pinocchio Pipe
Pinocchio Pipe, 2005'te Tahran'da kurulan Cafe Artin adlı pipo ve tütün işletmesinin tescilli alt markasıdır. Kayıtlara göre 2010'da Ermenistan'ın başkenti Yerevan'da ayrı bir şirket olarak yapılandırılmış ve işletmenin sahibi Artin Abrahamian tarafından yönetilmiştir. Pinocchio, tek bir oymacının kendi adıyla kurduğu imza atölyelerinden değil, marka yönetimini bir ülkede tutup ağaç işçiliğini başka bir ülkeye yaptıran çağdaş örgütlenmelerdendir.
Marka yapısı ve üretim
Markanın idari merkezi Yerevan'dadır; pipolar ise İtalya'nın Varese bölgesinde Marco adlı bir usta tarafından biçimlendirilir. Milano'nun kuzeyindeki Varese, İtalyan pipoculuğunun tarihî yoğunlaşma alanlarından biridir ve bölgedeki küçük atölyeler onlarca yıldır başka markalar için de gövde ve parça üretir. Pinocchio'nun kullandığı ağaç, Akdeniz havzasında yetişen ağaç fundası (Erica arborea) kökünden elde edilen briyar kütüğüdür. Katalog büyük ölçüde bu kökün damar ve leke kalitesine göre kademelendirilir; sonuç olarak aynı biçimin çok sayıda kalite basamağına ait örneği bir arada bulunur.
Biçim dağarcığı büyük ölçüde klasik pipo şekilleri üzerine kuruludur; markanın kendi tanıtımında öne çıkardığı nokta, geleneksel siluetleri güncel bir tasarım diliyle yeniden ele almaktır. Kayıtlara göre ürünler tek bir bölgeyle sınırlı kalmadan çeşitli ülkelere dağıtılmaktadır.
Figürlü tokaçlar
Markanın en çok konuşulan tarafı pipolardan çok pipo tokaçlarıdır. Tokaç, yanan tütünü kül tablasına dökmeden çanak içinde bastırmaya yarayan küçük bir el aletidir; çoğu markada sade bir metal çubuktan ibarettir. Pinocchio ise tokacın baş kısmını küçük bir heykele dönüştüren bir yaklaşım benimsemiş, bu parçaları elde biçimlendirmeyi sürdürmüştür. Marka kayıtlarında geçen figürler arasında Medusa başı, "Coin OZ" adıyla anılan sihirbaz, bir Sherlock Holmes büstü, pipo biçimli bir baş ve terracotta yüzeyli bir seri bulunur.
Bu tür figürlü aksesuarlar pipo camiasında koleksiyon nesnesi olarak görülür: kullanımdan çok, pipo takımının görsel bütünlüğünü tamamlayan parçalar olarak değerlendirilir. Elde biçimlendirilen baş kısımların seri üretimle çoğaltılmaması, her parçada küçük farklar bırakır.
Değerlendirme
Pinocchio, bir pipo nasıl yapılır sorusunun tek atölyede yanıtlanmadığı çağdaş üretim modelinin örneklerinden biridir: tasarım ve marka yönetimi bir ülkede, ağaç işçiliği başka bir ülkede yürür. Marka hakkındaki bilgilerin büyük bölümü kendi tanıtım metinlerine dayandığından, üretim hacmi ve atölye ayrıntıları konusunda bağımsız kayıt sınırlıdır.
