Vladimir Grechukhin

Vladimir Grechukhin (kaynaklarda Grechukin yazımına da rastlanır), Sankt Petersburg'da çalışan bir Rus pipo yapımcısı ve tasarımcısıdır. Pipoyla ilişkisi 1970'lerde, on sekiz yaşındayken Aleksey Borisoviç Fyodorov'un (Latin harfli kaynaklarda Alexei Borisovitch Fyodorov) atölyesine çırak olarak girmesiyle başladı. Yarım yüzyılı aşan üretimi boyunca hem kendi imzasını taşıyan pipolarla hem de kurucuları arasında yer aldığı PS Studio atölyesiyle anıldı; camiada Sankt Petersburg ekolünün sürdürücüsü sayılır.

Fyodorov Atölyesinde Çıraklık

Grechukhin tezgâha geldiğinde çizim ve biçim eğitimini hazır getiriyordu: on iki yaşından beri sanat okuluna devam etmişti. Ustası Fyodorov, Sovyet döneminde Rusya'da pipo yapımının öncüsü kabul edilir. O yıllarda funda kökü (briar) ülkede yetişmediği ve yurt dışından getirilmesi güç olduğu için atölyede çoğunlukla çınar, akçaağaç gibi sert ağaçlar işleniyor, briar ancak sınırlı miktarda bulunabiliyordu. Kendi anlatımına göre 1990'larda pipoya bir süre ara verip grafik tasarım alanına yöneldi, yaklaşık on yıl sonra tezgâha döndü.

İşçilik ve Malzeme

Olgunluk dönemi pipolarının gövdesi briardan, ağızlıkları ise dolu ebonit çubuktan çıkarılır. İşçiliğinde sıkça anılan ayrıntı, ağızlığı gövdeye bağlayan geçme parçasının (tenon) hazır fabrikasyon parça yerine ağızlıkla aynı çubuktan tornalanmasıdır; ısırmalık bölüm ağızda rahat duracak inceliktedir. Ağızlık malzemeleri arasında ebonit tercihi, kendi kuşağındaki artisan ustalarda olağandır. Boynuz, şimşir (boxwood) ya da siyah palmiye (black palm) gibi malzemeler gövdede küçük aksanlar olarak yer alır; yüzey işlemi olarak düz cila ya da kumlama (sandblast) kullanılır.

PS Studio ve İş Birlikleri

2008'de, Sergey Dyomin ve o sırada yirmi beş yaşında olan Aleksandr Tupitsin ile birlikte Sankt Petersburg'da PS Studio adlı atölyeyi kurdu; atölye kendi üyeleri arasında "The Project" adıyla anılır. İş bölümü kayıtlarda açıkça tarif edilir: tasarımlar Grechukhin'e aittir, üretim onun gözetimindeki iki yapımcı tarafından yürütülür. Danimarkalı usta Poul Ilsted 2012 yazında atölyeyi ziyaret ederek Tupitsin'e ders verdi; Tupitsin sonraki yıllarda kendi damgasını taşıyan pipolar üretmeye başladı ve atölyeyle bağını sürdürdü. Söyleşilerde Grechukhin'in Hiroyuki Tokutomi, Tom Eltang ve Jeff Gracik (J. Alan) gibi yabancı ustalarla ortak pipolar yaptığı da belirtilir.

Tasarım Anlayışı

Grechukhin kendi işini "pipo gerçekçiliği" diye adlandırır. Bu yaklaşımın özü, piponun her şeyden önce içilmek üzere yapılmış bir alet olduğu ve biçimin bu işlevden kopmaması gerektiğidir. Bu nedenle klasik pipo şekilleri üzerinde ölçülü sapmalarla çalışmayı, serbest biçim (freehand) alanındaki büyük kopuşlara yeğlediği bilinir. Bir söyleşide anlattığına göre, hazneyi gövdenin ortasından sapa doğru geri çeken bir düzen geliştirmiştir; camiada "Grech" ya da "Chopper" adıyla anılan bu görünüm, ağırlıklı olarak koleksiyoncu çevrelerinde kayda geçmiştir.