Esoterica Tobacciana
Esoterica Tobacciana, Manş Denizi'ndeki Jersey adasında bulunan J.F. Germain & Son fabrikasında üretilen, ancak Amerika Birleşik Devletleri pazarı için kurulmuş bir pipo tütünü markasıdır. Marka kendi fabrikasına sahip değildir: harmanlar Germain'in tesislerinde, markanın adına özel etiketle hazırlanır. Bu yapı, Esoterica'yı bir üretici değil bir harman ve dağıtım markası hâline getirir.
Markanın doğuşu
Markanın arkasındaki fabrika, kayıtlara göre 1820'de Jersey'de kurulmuş ve kuşaklar boyunca aynı ailede kalmış bir tütün evidir; bugünkü adını 1920'lerde almıştır. Kurucusunun yeğeni Germain'in işe girmesiyle aile adı firmaya yerleşmiştir. Germain, uzun süre başka firmalar için özel etiketli harman hazırlamış, bu harmanların bir bölümü farklı adlarla Amerikan pazarına girmiştir. Fabrika kendi adını taşıyan harmanları da sürdürür; bu yüzden aynı tesisten çıkan iki ayrı marka çizgisinden söz edilir.
Esoterica adı, Kaliforniya'nın Oakland kentinde tütüncü dükkânı işleten Steve Richman tarafından ortaya atılmıştır. Anlatılana göre Richman, kendi seçtiği harmanları üretecek bir fabrika ararken Germain ile temas kurmuş ve bu tütünleri Esoterica Tobacciana adıyla ithal etmeye başlamıştır. Başlangıç tarihi kesin değildir: kaynaklar 1980'lerin ortası ile 1990 arasında ayrılır. Harmanların adları büyük ölçüde Britanya'nın kıyı kasabalarından seçilmiştir: Penzance, Margate, Dorchester, Brighton, Scarborough, Tilbury, Dunbar, Blackpool. Bu kuralın dışında kalan tek ad, akşam piposu için düşünülmüş "...And So To Bed" harmanıdır.
Dağıtım hakları sonradan el değiştirmiştir. Kendi olanaklarıyla geniş bir dağıtım ağı kuramayan Richman, hakları Butera Pipe Company'ye devretmiştir. 2009'da ise Butera'nın tütün kolu bir Amerikan dağıtımcısına geçmiş, Esoterica harmanlarının Germain'de üretilme düzeni bu değişiklikten sonra da sürmüştür.
Harmanlar
Esoterica kataloğu üç ana kümede toplanır. Birinci kümede Latakia ve şark tütünü ağırlıklı, yani İngiliz harmanı geleneğine bağlı karışımlar bulunur; Penzance, Margate ve Pembroke bu grubun bilinen örnekleridir. İkinci kümede Virginia eksenli harmanlar, üçüncü kümede ise hafif aromalandırılmış karışımlar yer alır. Stonehaven, katalogda burley içeren tek harman olmasıyla kendi başına durur.
Penzance, sıkı preslenip kalın dilimler hâlinde kesilmiş bir flake olarak bilinir; dilimlerin dağınık, ufalanmaya yatkın yapısı markanın en çok konuşulan özelliklerinden biridir. Harmanlar hem küçük teneke kutularda hem de daha büyük torbalarda paketlenir; bu ikinci biçim, uzun süre bekletmeyi tercih edenler arasında yaygınlaşmıştır.
Arz ve ün
Germain'in geleneksel yöntemlerde ısrar etmesi üretim hacmini sınırlar; buna bir de markanın yalnızca belirli dönemlerde sevkiyat yapması eklenince Esoterica harmanları pipo camiasında güç bulunan ürünler sayılmıştır. Bu durum, özellikle Penzance ve Stonehaven çevresinde uzun süredir devam eden bir biriktirme ve yıllandırma alışkanlığı doğurmuştur. Marka bugün de üretimdedir; ancak arzın düzensizliği, adının etrafındaki merakı canlı tutan başlıca etken olarak anılır.
