Pipo Markaları
Aztek Seramik Pipoları (Aztec Ceramic)
İspanyol fethi öncesi Orta Meksika'da pişmiş topraktan yapılan Aztek pipoları. Tlatelolco kazılarından çıkan örneklerle bilinen, hayvan biçimli haznesi ve tek parça sapıyla ayırt edilen bir gelenek.
Aztek seramik pipoları, tek bir atölyenin ya da markanın adı değil, İspanyol fethi öncesi Orta Meksika'da pişmiş topraktan üretilen bir pipo geleneğinin ortak adıdır; İngilizce kaynaklarda çoğu kez Aztec Ceramic başlığı altında toplanır. Bilinen örnekler kabaca 14. ile 16. yüzyıl arasına tarihlenir ve Aztek (Mexica) dünyasının gündelik hayatında tütünün ne kadar yerleşik olduğunu gösterir. Bu pipolar, Avrupa'nın bölgeyle tanışmasından çok önce olgunlaşmış bir kullanım kültürünün elle tutulur kanıtı sayılır.
Aztek Dünyasında Tütün
Azteklerin tütün için kullandığı Nahuatl sözcükler yetl ve picietl'dir; söz konusu bitki bugün Nicotiana rustica olarak sınıflandırılan, nikotin oranı yüksek türdür. Yapraklar kimi zaman silindir hâlinde sarılıp kullanılmış, kimi zaman da dövülüp ufalanarak pipoya doldurulmuştur. Piponun yanı sıra acayetl denen kamış tüpler de kullanılmıştır; sözcük, "kamış" anlamındaki acatl ile tütünü karşılayan yetl'in birleşmesinden doğar.
Tütün, Aztek törenlerinin ayrılmaz parçası sayılırdı. Florentine Codex ile Codex Mendoza gibi kaynaklara göre demet hâlinde bağlanmış kullanım tüpleri sunak önünde yakılan armağanlar arasındaydı; rahiplerin sırtlarında tütün keseleri taşıdığı da aynı kayıtlarda geçer. Hasat, av, balıkçılık ve tüccar törenlerinde tütüne yer verilmiş, Xiuhtecuhtli ve Yacatecuhtli gibi tanrılarla ilişkilendirilmiştir. Dönemin hekimlik anlayışında bitkiye baş ağrısından yorgunluğa uzanan bir dizi işlev yüklenmesi de yine bu kaynaklardan bilinir; bunlar dönemin inanışıdır, günümüz tıbbının görüşü değildir.
Biçim, Malzeme ve Buluntular
Maddenin Devamı Uygulamada
ISPE'nin tamamı IPC hesabınla açılır.
İlgili Maddeler
Son güncelleme:
Kaynak: Pipedia, CC BY-SA lisansıyla uyarlanmıştır.