Pipo Literatürünün Küreselleşmesi

Pipo literatürünün küreselleşmesi, pipo ve tütün üzerine yazılmış kitapların yazıldıkları dilin dışına çıkmasını, çeviri ya da iki dilli baskı yoluyla başka okur çevrelerine ulaşmasını anlatır. Alan başından beri küçüktür: pipo kitapları hiçbir dönemde büyük tirajlı bir yayın kolu olmamış, çevirileri de sayılı kalmıştır. Yine de yüz yıla yakın bir süredir kesintisiz süren bir çeviri trafiği vardır. Amerikalı araştırmacı Ben Rapaport'un 2022'de yayımladığı ve sonradan genişletilen derleme, elli dolayında yazarın çok dilli baskılarını tek listede toplayarak bu trafiğin ölçüsünü görünür kılmıştır.

Çok Dilli Klasikler

Alanın en çok dile taşınan başlıkları, aynı zamanda en eskileri arasındadır. Egon Caesar Corti'nin Almanca kaleme aldığı tütün tarihi, A History of Smoking adıyla 1931'de İngilizceye çevrilmiş, 1996'da yeniden basılmıştır. Dunhill markasının kurucusu Alfred Dunhill'in 1924 tarihli The Pipe Book'u listenin en erken başlıklarındandır; kayıtlara göre kitap 1971'de Japoncaya, 1982'de Almancaya aktarılmış, aynı yazarın 1954 tarihli The Gentle Art of Smoking'i ise ertesi yıl İspanyolca ve Danca baskılar görmüştür. İspanyol yazar Joaquín Verdaguer'in pipo kullanma sanatı üzerine kitabı Almanca, İsveççe ve nihayet 1958'de The Art of Pipe Smoking adıyla İngilizce yayımlanmıştır. Georges Herment'in 1952 tarihli Traité de la Pipe'i iki yıl sonra İngilizcede The Pipe adını almış; Alexis Liebaert ile Alain Maya'nın 1993'te Fransızca çıkan geniş tarih çalışması ise 1994'te tek yılda Almanca, İngilizce ve İtalyanca baskılarıyla dolaşıma girmiştir. J. M. Barrie'nin 1890 tarihli mizahi kitabı My Lady Nicotine ise çevirmenlerini ancak yüz yılı aşkın bir gecikmeyle bulmuş; İtalyanca, Fransızca ve Almanca baskıları son yirmi yıl içinde yayımlanmıştır.