J&J Pipes

J&J Pipes, Kaliforniyalı iki ustanın, John Klose ile Jared Coles'un ortak atölyelerinde ürettikleri pipolara verdikleri addır. Markayı bir model ailesi ya da teknik bir buluş değil, benimsenen çalışma düzeni ayırt ediyordu: bir pipo, ikisi de sonucu onaylamadıkça bitmiş sayılmıyordu. Marka adındaki iki harf de kurucuların adlarına, dolayısıyla bu çifte denetime karşılık geliyordu.

İki ustanın yolu

Klose, çocukluğunun bir bölümünü New Mexico'da geçirdikten sonra ailesiyle Yosemite ile Sequoia millî parkları arasındaki dağ eteklerine taşındı. Üniversite yıllarında Yosemite çevresindeki bir kampta çalıştı; ağaç işleri, deri işçiliği ve tamircilik gibi el becerileri bu dönemde gelişti. Coles ise San Joaquin Vadisi'nin portakal bahçeleri arasında büyüdü, lise öğrenimini evde tamamladı ve iktisat okudu. Kayıtlara göre pipo yapımıyla ilk denemeleri de bu üniversite yıllarına rastlar.

İkilinin yolu, Güney Kaliforniya'da çalışan usta Jeff Gracik ile tanışmasıyla belirginleşti. Coles, bir üst düzey piponun nasıl yapıldığını yerinde görme fırsatı buldu; edindiği bilgiyi Orta Sierra'ya döndüğünde Klose ile paylaştı. Kaynaklara göre ikili 2009'da birlikte öğrenmeye başladı, 2011'de kendi atölyelerini kurdu ve üretimi J&J adı altında sürdürdü. Gracik'in yönlendirmesi, her iki ustanın da sonraki bağımsız çalışmalarında görülen teknik disiplinin temeli sayılır.

Biçim anlayışı

Atölyenin biçim dili üç ayrı geleneği aynı potada eritme iddiasındaydı. Danimarka okulu akışkan hattı ve teknik inceliği, yirminci yüzyıl başının İngiliz pipoları ölçülü oranı ve klasik siluet disiplinini, Japon zanaat anlayışı ise simetriye mecbur olmama fikrini getiriyordu. Bu bileşim, klasik şekillerin yanında serbest kesim (freehand) örneklerine de yer bırakan geniş bir çerçeve doğuruyordu.

Markanın bir başka alışkanlığı belgelendirmeydi. Atölyeden çıkan her pipoya, iki kurucunun da imzasını, damgasını ve tarihi taşıyan bir kart veriliyor; kartın arka yüzüne o piponun ayrıntıları elle not düşülüyordu. Tek tek üretilen pipolarda kimlik ve izlenebilirlik sağlamanın yalın ama işlevsel bir yolu sayılır.

Ortaklığın sona ermesi

Ortak marka birkaç yıl içinde koleksiyoncular arasında tanınırlık kazandı. Ancak iki ustanın biçim arayışları ayrışmaya başladı. Kayıtlar ayrılmanın tarihi konusunda 2015 ile 2016 başı arasında değişiyor; kesin olan, ikilinin bir süre aynı atölyeyi paylaşmayı sürdürürken pipolarını ayrı ayrı üretmeye geçmesi ve J&J adının kullanımdan kalkmasıdır. Bugün her iki usta da kendi adıyla çalışmaktadır.

Coles'un ortaklık sonrası çalışmaları, briyar gövdelerde portakal ağacı, bambu ya da değerli maden varağı gibi aksan malzemelerini kullanmasıyla anılır. J&J dönemi ise her iki ustanın da olgunlaşma evresi olarak değerlendirilir. Brian Levine'in sunduğu radyo programında Coles ile yapılan söyleşi, bu dönemin ilk elden anlatıldığı kayıtlardan biridir.