top of page
< Back

Aldo Velani

Aldo Velani, gerçek bir pipo ustasının adı değil, Amerikan pazarına İtalyan işi pipo sunmak için düşünülmüş bir marka adıdır. Pipoların büyük bölümü Toskana'nın liman kenti Livorno'da, Cesare Barontini'nin atölyesinde yapılmıştır. Marka, aynı fabrikanın Cesare, L'Artigiana, Stuart ve Cortina gibi diğer imzalarıyla birlikte anılır; bu yüzden Aldo Velani, bağımsız bir tezgâhtan çok, köklü bir İtalyan fabrikasının ihracat için ayırdığı bir çizgi olarak değerlendirilir.

Adın ortaya çıkışı

Kayıtlara göre marka, 1970'lerin başında New York merkezli ithalatçı Mastercraft'ın girişimiyle doğdu. O güne kadar ağırlıkla Fransız ve İngiliz pipoları getiren şirket, kataloğuna İtalyan yapımı bir seri eklemek isteyince Livorno'daki Barontini ile temasa geçti. Anlatılana göre ad, İtalya'daki toplantı sırasında bir telefon rehberinden seçilen iki addan birleştirildi; yani "Aldo Velani" baştan itibaren kurmaca bir kimlikti. Bu, dönemin ithalatçıları arasında yaygın bir uygulamaydı: Amerikalı alıcı için kulağa İtalyan gelen bir ad, ürünün kökenini tek bakışta anlatıyordu.

Barontini ailesinin geçmişi markadan çok daha eskiye uzanır. Turildo Barontini 1890'da Livorno'da bir funda kökü (briyar) değirmeni açmış, burada önce yalnızca pipo taslakları (ebauchon) işlenmiştir. Bitmiş pipo üretimine 1925'te Bruno Barontini'nin yönetiminde geçilmiş, İkinci Dünya Savaşı sırasında yaklaşık yedi yıl duran işletme 1946'da Bruno ve Illico Barontini eliyle yeniden açılmıştır. Bruno'nun oğlu Cesare Barontini 1955'te fabrikanın başına geçmiş, sonraki yıllarda yönetimi kızları Barbara ve Silvia ile paylaşmıştır.

El değiştirmeler

Aldo Velani'nin sonraki yılları, Amerikan tütün sanayisindeki birleşmelerin izini taşır. Bu dönemin tarihleri büyük ölçüde markanın bugünkü sahibinin derlediği aktarıma dayanır. Buna göre Dr. Grabow 1969'da United States Tobacco'ya, Mastercraft ise 1974'te aynı şirkete geçti ve iki işletme Kuzey Karolina'nın Sparta kasabasında birleştirildi. Sparta'da üretilen Amerikan markalarının aksine Aldo Velani İtalya'dan ithal edilmeye devam etti. 1980'lerde kurulan Sparta Industries'in 1997 dolayında Lane Limited tarafından satın alınmasıyla marka bu şirketin dağıtımına girdi. Lane'in 1999'da R. J. Reynolds ile birleşmesinin ardından yaşanan yeniden yapılanmada pek çok marka elden çıkarıldı ya da durduruldu; Aldo Velani de bir süre için piyasadan çekildi.

Aktarıma göre marka 2008'de Mitchell Thomas Trading Co. tarafından devralınmış, üretim ilk pipoları yapan Barontini atölyesine geri götürülerek yeniden başlatılmış ve yeniden tanıtım aynı yılın temmuz ayında düzenlenen IPCPR fuarında yapılmıştır. Bu ayrıntıların bağımsız bir kayıtta karşılığı bulunamamıştır; markanın Barontini üretimiyle sürdüğü ise güncel üretici tanıtımlarından doğrulanabilmektedir.

Biçim ve damga

Aldo Velani pipoları, klasik kalıpların hacimce büyütülmüş ve gösterişi öne çıkan İtalyan yorumları sayılır. Billiard ve bulldog gibi yerleşik biçimler daha kalın cidarlı, daha dolgun kâseli ölçülerle ele alınır; sonuç, İngiliz okulunun ölçülü siluetinden belirgin biçimde ayrılır. Cilalı, rustik ve kumlanmış yüzeylerin yanı sıra süs bileziği kullanımı, briyar gövdeyle akrilik ağızlığı birleştiren ara parçalar ve renkli ağızlık uygulamaları serilerde sıkça görülür.

Damgalarda marka adı açık biçimde yer alır. Koleksiyoncuların en çok andığı işaret, "Aldo"nun A harfinin ön ayağını bir pipo siluetinin oluşturduğu, harfin arka ayağının ise "Velani"deki V'ye bağlandığı birleşik logodur. Damga ayrıntıları serilere ve dönemlere göre değişir; bu nedenle tek bir damga biçimi bütün üretim için ölçüt sayılmaz.

bottom of page