Arthur Leonard (Leonard's Pipe Shop)

Arthur Leonard, 1936'da Amerika Birleşik Devletleri'nin Oregon eyaletindeki Portland kentinde kendi adını taşıyan tütün mağazasını açan işletmecidir. Halk arasında kısaca Leonard's diye anılan dükkân, Amerikan pipo perakendeciliğinin doğu kıyısındaki büyük adları kadar tanınmadı; buna karşılık pipo koleksiyonculuğunda kendine özgü bir yer edindi. Bu yeri kazandıran şey vitrinindeki pipolardan çok, işletmenin üreticilerle kurduğu doğrudan bağdı.

Tedarikçiyle kurulan ilişki

Leonard, işin ilk yıllarından başlayarak dönemin büyük pipo evleriyle kişisel düzeyde çalışmayı tercih etti. Mağazanın raflarında ve stok defterlerinde Charatan, Barling, Sasieni, Kaywoodie ve Comoy's gibi adlar yer aldı. Bu ilişkinin somut karşılığı, sıradan bir dükkânın erişemeyeceği ölçüde büyük ve olağandışı parçalardı: 1930'ların sonuna tarihlenen büyük boy Kaywoodie'ler, özel sipariş üzerine yapıldığı anlaşılan iri hazneli modeller ve orijinal kutusunda, hiç içilmemiş Dunhill Magnum'lar yıllarca elde tutuldu.

Anlatılanlara göre mağazanın en dikkat çekici siparişlerinden biri Charatan'a verildi. Lüle taşı piposuna ilginin arttığı, buna karşılık Türkiye'nin ham lüle taşı ihracına kısıt getirdiği 1950'li ve 1960'lı yıllarda Leonard's, iç yüzeyi lüle taşıyla astarlanmış elli adet Charatan ısmarladı; sonraki kuşak sahiplerinden Lou Leonard'ın aktardığına göre bunların ancak otuz beş kadarı teslim edilebildi.

Barling ve Sasieni anlatısı

Meraklılar arasında sık tekrarlanan bir hikâye, Barling ailesi şirketten çekilirken mağazanın eldeki bütün Barling stokunu satın aldığını, benzer bir alımı Sasieni tasfiye edilirken de yaptığını söyler. Bu anlatı dönemi yakından izleyen koleksiyoncularca düzeltilmiştir. Barling'in yönetimi 1960'ta Imperial Tobacco'nun bağlı şirketi Finlay'e geçtiğinde firmanın haftalık üretimi ve elindeki stok, tek bir mağazanın satın alabileceğinin çok üzerindeydi; dönemin bir Barling koleksiyoncusuna anlattığına göre Lou Leonard'ın topladığı miktar yüze yakın pipoydu. Barling pipolarındaki kalite değişimi de ani değil, yıllara yayılan bir gerileme olarak tarif edilir. Sasieni'nin 1980'lerin ortasındaki tasfiyesinde ise gerçekten büyük bir stok elden çıkarılmış, mağazanın da bundan pay aldığı düşünülür; ancak burada da envanterin tamamının tek elde toplandığı iddiası kayıtlarla desteklenmez.

Şubeler, kapanış ve bıraktığı iz

İşletme uzun yıllar aynı köşe adresinde çalıştı; kayıtlara göre bu yerleşim 1936'dan 1983'e kadar sürdü, ardından yaklaşık altı yıl başka bir konumda devam etti. Arada büyüme de yaşandı: işletmenin 1972 tarihli tütün kataloğu broşürü, o tarihte üç ayrı şubenin çalıştığını gösterir. Dükkân 1989'da kapandı ve stoku son aile sahipleri Lou ile Betty Leonard tarafından yıllara yayılarak elden çıkarıldı; bu parçaların bir bölümü Chicago'daki pipo fuarında sergilendikten sonra koleksiyonculara geçti.

Bugün Leonard's adı iki başlıkta anılır. Birincisi, kapanan büyük Amerikan tütün mağazaları kuşağının bir üyesi olarak; ikincisi, kendi adıyla damgalanmış mağaza piposu örnekleriyle. Bu pipolar mağazada değil, iş yaptığı İngiliz atölyelerinde üretildiği için gövde biçimleri ve yüzey işlemleri o evlerin kataloglarıyla örtüşür; adın kimi kaynaklarda İngiliz markaları arasında sınıflandırılmasının sebebi de budur.