Bertoldi
Bertoldi, Brezilya'nın güneyindeki Santa Catarina eyaletinde, Timbó kasabasında kurulmuş bir pipo üreticisidir. 1984'te Idelfonso ve Valmor Bertoldi kardeşlerin küçük bir atölye olarak başlattığı iş, onlarca yıl boyunca sürmüş ve ülkenin pipo üretiminde en görünür adı sayılmıştır. Marka Só Cachimbos Comercial çatısı altında çalışır; kurucu kardeşlerden Idelfonso Bertoldi kayıtlara göre işletmenin tek sahibi durumundadır.
Kuruluş ve ilk yıllar
İşletme, kurulduğunda Bertoldi & Bertoldi adını taşıyordu ve üretimi son derece mütevazıydı: günde ortalama on pipo, üstelik tek bir modelde. "Elite" adı verilen bu ilk model, kayıtlarda yalnızca düz saplı bir biçim olarak anılır; billiard ailesine yakın, süslemesiz bir tasarım olduğu anlaşılmaktadır. Kardeşler ilk yılın sonunda kavisli saplı modelleri de kataloğa eklemeye karar verdiler; bu adım hem ilk çalışanın işe alınmasını hem de üretim tekniği üzerine ciddi bir çalışmayı gerektirdi. Amaç açıktı: yerli üretimi, o dönem Brezilya pazarına giren ithal pipolarla aynı ölçütlerde değerlendirilebilir bir çizgiye taşımak.
Ağızlık ölçüsünde bir düzeltme
Atölyenin erken döneminde aldığı en kalıcı kararlardan biri ağızlık tasarımıyla ilgiliydi. Kayıtlara göre o yıllarda Brezilya'da üretilen pipoların ağızlık kanalı 5–6 milimetre genişliğindeydi; bu ölçü hem duman akışını sertleştiriyor hem de ağızda kaba bir his bırakıyordu. Bertoldi, ithal pipolarda yerleşmiş olan 4 milimetrelik kanala geçerek ağızlıklarını yeniden ölçülendirdi. Ayrıntı gibi görünen bu değişiklik, markanın yerli üretimde nitelik arayışını simgeleyen ilk somut adım olarak anılır.
Seriler ve malzeme
Atölye zamanla Elite'in yanına Hobby, Maestro ve Montana serilerini, ayrıca ailenin soyadını taşıyan Bertoldi çizgisini ekledi. Şirketin kendi verilerine göre katalogda bugün yaklaşık 150 model bulunmaktadır.
Malzeme tarafında marka, Brezilya'da yerli ağaçlarla çalışan atölyelerden ayrılan bir yol izledi. Avrupa'daki geleneksel üretimin dayandığı Erica arborea, yani briyar kökünü ithal ederek Maestro serisini bu ağaçtan yapmaya başladı; şirket kendi tanıtımında Brezilya'daki tek Erica arborea ithalatçısı olduğunu belirtir. Bu iddia bağımsız kaynaklarla doğrulanmış değildir. Yerli ağaçlarla yapılan seriler ise varlığını sürdürmektedir; Brezilya atölyelerinin briyar dışındaki türlerle çalışması, alternatif ağaçlar konusunun genel çerçevesine iyi bir örnektir.
Ölçek ve pazarlar
Şirketin 2010'ların başında verdiği bilgilere göre işletmede 22 doğrudan çalışan bulunuyor, aylık üretim 14.000 pipo dolayında seyrediyordu; bunun yaklaşık 6.000'i üst çizgi olarak sınıflandırılan modellerdir. Bu ölçek, Bertoldi'yi tek kişilik atölyelerin ağırlıkta olduğu bir alanda alışılmadık biçimde büyük kılar. Marka Portekiz, İspanya, Arjantin ve Uruguay'a ihracat yaptığını da belirtmektedir. Brezilya dışında koleksiyonerler arasında geniş bir tanınırlığı olduğu söylenemez; buna karşılık Güney Amerika'da yerli üretimin sürekliliğini gösteren sayılı örneklerden biri kabul edilir.
