Comoy's
Comoy's, Fransa'nın Jura bölgesinden Londra'ya göçen bir ailenin kurduğu ve yirminci yüzyıl boyunca İngiliz briyar pipoculuğunun ana adlarından biri sayılan markadır. Kurucusu Henri Comoy'nun işi, aile atölyeciliğinden başlayıp Londra'nın merkezinde fabrika ölçeğine ulaşmış; markanın adı bir süre sonra "İngiliz işi pipo" kavramının kendisiyle birlikte anılır olmuştur.
Jura'dan Holborn'a
Louis Henri Comoy 1850'de, Saint-Claude yakınındaki küçük bir köyde doğdu. Bölge yüzyıllardır ahşap ve kemik tornacılığıyla geçinen bir yöreydi; on dokuzuncu yüzyılda briyar kullanımının yaygınlaşmasıyla buradaki tornacıların önemli bir bölümü pipo üretimine geçti. Comoy ailesinin de bu geçişi yaşayan hanelerden biri olduğu, nüfus kayıtlarında babası ve amcaları için kimi belgede çiftçi, kimi belgede tornacı yazılmasından anlaşılır.
Ailenin ticari anlatısı markanın başlangıcını 1825'e ve bir Saint-Claude atölyesine dayandırır; ancak Comoy soyu üzerinde yapılan arşiv çalışmaları bu erken tarihi doğrulamaz, ailedeki ilk gerçek pipo ustasının Henri olduğuna işaret eder. Henri'nin Londra'ya ne zaman yerleştiği de kesin değildir. Yaygın anlatı 1879'u verir; belgelerdeki ilk açık iz ise 1880 baharında Fransız elçiliğine durumunu bildirirken gösterdiği Holborn adresidir. Londra ticaret rehberlerinde pipocu sıfatıyla 1888'den önce görünmez, 1891 sayımında ise Holborn'da pipo üreticisi ve işveren olarak kayıtlıdır. "London Made" ibaresini pipolarda ilk kullanan kişinin o olduğu kabul edilir.
Şirketin kuruluşu ve genişlemesi
Henri Comoy 1914'te oğulları Adrien ve Paul ile eşinin öksüz kalıp yanına aldığı yeğenleri Louis ve Charles Chapuis'yi ortak ederek H. Comoy & Co. Ltd'yi kurdu. Aynı yıl şirket Rosebery Avenue'deki büyük binaya taşındı. 1921'de New York'ta bir şube açıldı; Fransa pazarı ise 1922'de Saint-Claude'da kurulan Chapuis-Comoy ortaklığı üzerinden beslendi. Bu ortaklığın adı 1928'de iki soyadının ilk hecelerinden türetilen Chacom markasına dönüştü. Henri Comoy 1924'te Londra'da öldü ve işi oğullarıyla yeğenlerine bıraktı.
Cadogan dönemi
1929'da H. Comoy & Co. Ltd, Oppenheimer grubunun oluşturduğu Cadogan Investments Ltd bünyesine katıldı. Cadogan o tarihte GBD, BBB, Orlik ve Loewe & Co. gibi tanınmış markaları da elinde tutuyordu. İkinci Dünya Savaşı yıllarında İngiliz sanayisi savaş üretimine yöneldiği için pipo imalatı küçük bir atölye dışında durdu. Savaş sonrasında toparlanmayı sağlayan adım, Hampshire'daki Aldershot'ta kurulan yeni fabrika oldu; marka tarihçelerinde bu tesisin açılışı için 1950 yılı verilir, ancak tarihi bağımsız kayıtlarla doğrulamak mümkün olmadı. Yine aynı anlatıya göre 1960'ların başında grup içindeki imalat tek yönetim altında toplanmış, pazarlama birimleri bir süre daha ayrı çalışmıştır.
Aile etkisinin azalması bir anda değil kademeli oldu: 1960'ların sonundan başlayarak Cadogan'ın şirket kararlarındaki ağırlığı arttı, aile denetiminin bütünüyle sona ermesi ise 1980'lerin başına tarihlenir. Kesin bir devir yılı kaynaklarda geçmez. Comoy's, kendi adının yanı sıra Everyman, Guildhall ve Town Hall gibi çok sayıda ikincil hat da üretmiştir; bu adlar ve damga biçimleri bugün pipoların tarihlendirilmesinde başlıca ipuçlarındandır.
