Piersel Pipes (Scottie Piersel)

Piersel Pipes, Amerika Birleşik Devletleri'nin Missouri eyaletindeki Kansas City'de çalışan Scottie Piersel'in tek kişilik tezgâhıdır. Marka, klasik şekillere bağlı kalan ölçülü bir tasarım anlayışıyla ve ustanın kendi geliştirdiği ince saplı pipolarla anılır. Piersel, Kuzey Amerika'nın el yapımı pipo sahnesinde adı geçen sayılı kadın ustadan biridir; işlerini "lady briar" adıyla da tanıtır.

Tezgâhın kuruluşu

Piersel pipo yapımına meslekten değil, meraktan girmiştir: ilk piposunu hazır bir pipo kitinden çıkarmış, kısa süre içinde kendi tezgâhını kuracak donanımı toplamıştır. Başlangıcın tam yılı kayıtlı değildir; anlatılana göre 2000'lerin son yıllarına düşer. Ustanın kendi ifadesine göre ilk dönemin belirleyici iki damarı vardır: Pipe Makers Forum çevresindeki ustalardan aldığı düzenli geri bildirim ve Kansas City pipo çevresinden tanıdığı restorasyon uzmanı George Dibos ile kurduğu çalışma ilişkisi.

Malzeme ve yapım

Kâseler Akdeniz havzasından gelen plato briyarından oyulur. Ağızlıklar hazır alınmaz, elde kesilir; usta Alman ebonitini ve damarlı görünümüyle bilinen sert kauçuğu kullanır. Bu ikinci malzeme kaynaklarda kimi zaman "brindle", kimi zaman "cumberland" adıyla anılır; ikisi de aynı alacalı dokuyu tarif eder. Briyar bloğunun seçimi ile ağızlık malzemeleri konusundaki bu titizlik, markanın çizgi temizliğine ve delik doğruluğuna verdiği önemin uzantısı sayılır. Üretim küçük ölçeklidir ve büyük bölümü siparişe dayanır. Yüzeyde hem parlak hem kumlanmış işler görülür; şekil dağarcığı billiard, dublin ve rhodesian gibi klasiklerin çevresinde döner. Tezgâhın tercihi, klasik kalıbı tanınmaz hâle getirmeden ölçülerle oynamaktır: kâse yüksekliği, sap uzunluğu ve ağızlık kalınlığı arasındaki denge her parçada yeniden kurulur. Bu yüzden Piersel işleri, uzaktan bakıldığında geleneksel bir İngiliz kalıbını andırsa da yakından bakıldığında oranlarıyla ayrışır.

Kalem sap ve ince saplı pipolar

Markayı ayırt eden iş, olağandışı ölçüde ince yapılmış saplardır. Bu pipolar, hem eski meyhane tipi kil pipoların hem de Japon kiseru biçiminin akla getirdiği uzun ve zarif sap fikrine yaslanır. Asıl güçlük dayanıklılıktadır: bu incelikte bir ahşap sap küçük bir darbede kırılır. Piersel'in çözümü, sapın içine boydan boya ince cidarlı paslanmaz çelik bir boru geçirmektir. Böylece duman kanalı düzgün kalır, sap da görünüşünden umulmayacak kadar sağlam olur. Yöntem, tezgâhta yapılan çok sayıda denemenin ardından oturmuştur.

Kalem sap işleri, uzun saplı pipolar geleneğinin çağdaş ve kişisel bir yorumu kabul edilir; markanın Kuzey Amerika'daki tanınırlığı da büyük ölçüde bu pipolardan gelir. Tezgâh bugün de tek elden çalışmayı sürdürmektedir.