Savinelli

Savinelli, İtalyan pipo yapımının amiral gemisidir. 1876'da Achille Savinelli'nin Milano'da, Duomo'ya yakın Via Orefici 2 numarada açtığı dükkânla başlayan hikâye, dünyanın yalnızca pipo ve tütün ürünlerine adanmış ilk mağazalarından biri olarak kabul edilir. Mağaza aynı adreste hâlâ hizmet vermektedir.

Dükkândan markaya

Achille Sr., pipo pazarına kilin ve lüle taşının hâkim olduğu bir dönemde funda kökünün (briyar) geleceği belirleyeceğine inandı; üstelik İtalya'da tütün ticareti devlet tekelindeydi. Kendi çizdiği modelleri, Milano'nun kuzeyindeki Varese yöresinin atölyelerine yaptırdı. Bu pipolardan bir bölümü 1881'de düzenlenen ve bugünkü Milano Fuarı'nın öncüsü sayılan Esposizione Industriale Italiana'da sergilendi.

Kurucunun ardından işi 1890'da oğlu Carlo devraldı ve dükkânı elli yılı aşkın süre yönetti. Carlo döneminde mağaza, Milanolu pipo meraklılarının başlıca buluşma yeri hâline geldi. Carlo'nun 1918 doğumlu oğlu Achille Savinelli Jr. ise gençliğini dükkânın arka odasındaki küçük atölyede pipo tasarlayarak geçirdi.

Barasso atölyesi

İkinci Dünya Savaşı, Achille Jr.'ın atölye çalışmalarını beş yıllık askerlik hizmeti boyunca kesintiye uğrattı. Dönüşünde, İtalya'nın dünyanın en iyi briyarını ihraç etmesine karşın pipo pazarında İngiliz ve Fransız markalarının ağırlıkta olmasını bir çelişki olarak gördü. Babasının dükkânına dönmek yerine kendi üretimini kurmaya karar verdi.

İki yakın arkadaşı Amleto Pomé ve Mario Vettoruzzo ile birlikte, on beş kişilik bir ekiple 1948'de Varese yakınlarındaki Molina di Barasso'da üretime başladı; fabrika bugün de aynı yerdedir. Başlangıçta perakendeciler İtalyan pipolarını yerleşik yabancı markaların yanına koymakta çekingen davrandıysa da marka kısa sürede uluslararası tanınırlık kazandı. Achille Jr.'ın ardından yönetim oğlu Giancarlo Savinelli'ye geçti; kurucunun torununun oğlu olan Giancarlo, markayı pipo içiciliğinin gerilediği bir dönemde yeni serilerle ayakta tutmakla anılır.

Balsa filtre sistemi

Savinelli'nin imzası, birçok modelinde kullanılan 6 mm balsa filtre sistemidir. Duman kanalına yerleştirilen üçgen kesitli balsa çubuk, gözenekli yapısı sayesinde nemi ve keskinliği emerken tütünün tadını belirgin biçimde değiştirmemesiyle bilinir. Kimyasal katkı içermez ve sap içini kuru tutar. Birlikte verilen adaptör takıldığında pipo filtresiz de rahatça içilebilir; bu esneklik sistemin en sevilen yanıdır. Filtrenin birkaç içimde bir değiştirilmesi, kullanılmış filtrenin pipoda bekletilmemesi önerilir. Diğer yaklaşımlar için pipo filtreleri ve sistemleri maddesine bakılabilir.

Tasarım kimliği ve seriler

Achille Jr., büsbütün yeni bir biçim dili aramak yerine klasik İngiliz kalıplarını alıp oranlarıyla oynadı: kaseye biraz fazladan görsel ağırlık verilir, sap ve ağızlık buna karşılık ince tutulur. 207 düz Apple ile 106 düz billiard bu klasik çizgiyi izler; 315 Prince ise uzun ve zarif sapıyla formun geleneksel siluetini korur. Buna karşılık 320 KS Author, ağırlığı doğrudan kaseye yükleyen İtalyan neoklasik yorumun örneğidir. 677 KS, 123 ve 673 gibi modellerde görülen, alt yüzü yuvarlak bırakılmış üçgen kesitli "kobra" sapı da markanın tanınmış imzalarındandır.

Ürün yelpazesi günlük serilerden üst kademelere uzanır. Briyar bloklar, işlenmeden önce ve tornalandıktan sonra olmak üzere iki ayrı aşamada su-alkol karışımıyla yıkanıp özel ışık altında incelenir; kusursuz damarlı olanlar Punto Oro ve Giubileo d'Oro gibi üst serilere ayrılır. Elenen parçalar da boşa gitmez: kayıtlara göre Autograph'tan düşen gövdeler Estella, Giubileo d'Oro'dan düşenler Fiammata adıyla değerlendirilmiştir. Marka ayrıca on yıllar boyunca Roma, Capri, Lollo, Hercules gibi çok sayıda alt marka ve sipariş üretimi yapmıştır.

Seri üretimin yanı sıra elde biçimlendirilen küçük bir grup pipo vardır. Autograph, Creativity ve Mr. A. hatlarında gövde önce şekillendirilir, sonra delinir; bu, Danimarka kökenli freehand geleneğinin yöntemidir. Bu pipolar için seri üretimde kullanılan ebauchon blokların yerine daha iri plato briyar ayrılır; Autograph'ların çoğunun büyük boyutlu olması bundandır. Kumlama uygulamasında ise gerçek kum yerine kristal aşındırıcıya geçilmiştir.

Fabrikanın kadrosu otuz kişi dolayındadır ve her usta üretimin tek bir aşamasında uzmanlaşır; kendi işinin yanı sıra kendinden önceki ustanın işini de denetler. Peterson ile birlikte Savinelli, yeni başlayanlara en sık önerilen köklü markaların başında gelir: geniş model yelpazesi, istikrarlı kalitesi ve bakımı kolay yapısı bu ününü destekler.

Tarihlendirme

Savinelli için ayrıntılı bir tarihlendirme cetveli yayımlanmamıştır; elde kalan başlıca ölçüt damga biçimleridir. Erken pipolarda LA SAVINELLI damgası ve dört haneli model numaraları görülür; damgaların sırası ve "S" armasının çizimi zaman içinde değişmiştir. Dört haneli model numaralarının kayıtlara göre 1960'lar ile 1970'ler arasında bir tarihte bırakıldığı belirtilir.