Codger Harmanları (Amerikan Klasikleri)
Codger harmanları (İngilizce codger blends), 20. yüzyıl boyunca Amerika Birleşik Devletleri'nde eczane, market ve benzin istasyonu raflarında yer almış, büyük fabrikalarda seri üretilen klasik pipo tütünlerinin ortak adıdır. İngilizcede "codger", babacan ama biraz aksi ihtiyarları anlatan şakacı bir sözdür; bu tütünler kuşaklar boyunca dede kuşağının gündelik içimiyle özdeşleştiğinden bu adla anılır. Aynı aile için "tezgâh üstü harmanlar" (over the counter, OTC) ve tarihsel olarak satıldıkları yerlere gönderme yapan "drugstore harmanları" ifadeleri de kullanılır.
Burley geleneği
Codger harmanlarının omurgası Burley tütünüdür. Havada kurutulan bu cinsin fındıksı, topraksı karakteri çoğu örnekte hafif bir kakao, melas ya da vanilya dokunuşuyla yumuşatılır; bu işlemin ayrıntıları sos ve aromalandırma maddesinde anlatılır. Kimi harmanlara az miktarda Virginia katılarak tatlılık ve düzgün yanış kazandırılır. Kesimler kolay doldurulan ve kolay yanan türdendir; Prince Albert'ın "kıvrım kesimi" (crimp cut) bunun en bilinen örneği sayılır. Teneke kutu ve gömlek cebine sığan torba (pouch) ambalaj da bu tütünlerin gündelik kimliğinin bir parçasıdır.
Başlıca klasikler
Harman |
Kökeni |
Karakteri |
|---|---|---|
Prince Albert |
1907, R.J. Reynolds |
Kıvrım kesim Burley; yumuşak ve fındıksı |
Carter Hall |
Ambalajında 1895'e tarihlenir; erken tarihi belirsizdir |
Burley ağırlıklı, az Virginia; hafif kakao dokunuşu |
Half and Half |
20. yüzyıl başı, American Tobacco Company |
Burley ile Virginia karışımı |
Sir Walter Raleigh |
1884, J.G. Flynt; 1925'te Brown & Williamson'a geçti |
Çapraz kesim Burley; hafif melas dokunuşu |
Captain Black |
1950'ler, Lane Limited |
Virginia, Burley ve siyah Cavendish; vanilya üst aroması |
Prince Albert adını, tahta çıkmadan önce Prens Albert Edward olarak tanınan VII. Edward'dan alır. Marka kısa sürede R.J. Reynolds'ın en çok satan ürünleri arasına girmiştir. Reynolds 1987'de pipo tütünü markalarını John Middleton firmasına devretmiş; Prince Albert ile Carter Hall o günden beri bu çatı altında üretilmektedir. Half and Half'in ise American Tobacco Company'nin Buckingham ve Lucky Strike markalı tütünlerini birleştirmesinden doğduğu aktarılır. Ailenin en genç üyesi Captain Black, siyah Cavendish'i ve belirgin vanilyasıyla codger geleneğini aromatik harmanlara bağlayan bir köprü kabul edilir.
Kültürel yeri
Codger harmanlarının kültürel ağırlığı, tütünün kendisinden çok çevresinde örülen gündelik hayattan gelir. Verandada içilen akşam piposu, cepte taşınan torba ve kuşaktan kuşağa aktarılan marka sadakati, Amerikan taşra imgesinin parçası hâline gelmiştir. Prince Albert, kuşaklar boyu tekrarlanan bir telefon şakasına da konu olmuştur: Aranan dükkâna kutuda Prince Albert olup olmadığı sorulur, olumlu yanıt gelince "Öyleyse çıkarın zavallıyı!" denip telefon kapatılır. Şakanın 1974'te Happy Days dizisinde işlenmesi, bu tütünlerin Amerikan popüler kültüründeki yerini gösterir.
Pipo camiasında codger harmanları bugün nostaljiyle karışık bir saygı görür. Gösterişli karışımların yanında sade kalsalar da tutarlılıkları, kolay içimleri ve onlarca yıldır değişmeyen karakterleriyle "işini sessizce gören tütün" örneği kabul edilir. Ailenin kimi üyeleri zamanla tarihe karışmış; Prince Albert, Carter Hall, Half and Half ve Captain Black gibi adlar ise üretimlerini sürdürmektedir.