İsveç'te Pipo Yapımı

İsveç'te pipo yapımı, komşusu Danimarka'nın gölgesinde kalmış ama sayıca az, teknik olarak son derece iddialı bir üretim geleneğidir. Ülkenin fabrika dönemi kısa sürmüş, asıl adını tek başına çalışan birkaç ustanın yirminci yüzyıl sonunda kazandırdığı itibar duyurmuştur.

Fabrika Dönemi

İsveç'in ilk briar pipo fabrikası 1931'de Göteborg yakınlarındaki Lerum'da kuruldu. Svenska Rökpipfabriken (kısaca SRF) adıyla anılan işletme Eliason ailesinin elindeydi; kurucu olarak kimi kayıtlarda baba-oğul Hjalmar ile Gösta Eliason birlikte, kimilerinde yalnızca Gösta anılır. Üretimi yürüten Gösta, zanaatı İsviçre'de bir fabrikada geçirdiği bir yıllık staj sırasında öğrenmişti; kayıtlara göre işin başına geçtiğinde henüz on dokuz yaşındaydı. Fabrika briar kütüğünü önce Cezayir ve Korsika'dan, sonraki yıllarda büyük ölçüde İspanya'dan aldı. İkinci Dünya Savaşı yıllarında briar tedariki güçleşince armut ağacına başvuruldu. Üretim 1979'da Gösta'nın emekliye ayrılmasıyla sona erdi; bazı kayıtlar işletmenin o yıl el değiştirdiğini ve birkaç yıl daha ayakta kaldığını söyler.

Ülkenin en büyük pipo tesisi ise 1936'da Uddevalla'da kurulan Skandinaviska Pipfabriken'dir (SKAPI). Köln'de iki kuşaktır pipo yapan bir aileden gelen ve 1930'ların Almanya'sından ayrılıp İsveç'e yerleşen Max D. Schwab'ın mütevazı bir bodrum atölyesinde başlattığı üretim hızla büyüdü; yeni fabrika binası 1946'da tamamlandı. Tesis 1960'ların sonunda faaliyetini bıraktı. Skåne bölgesinde Hyllstofta ile anılan Skånska Pipfabriken hakkındaysa güvenilir bilgi azdır; savaş öncesinde kurulduğu, savaş yıllarından sonra da üretime dönemediği anlaşılmaktadır.