Lemonwood (Limon Ağacı)

Lemonwood, pipo camiasında limon ağacının (Citrus limon) gövde odununa verilen addır. Pipo yapımında kullanılan ahşaplar arasında en seyrek rastlananlardan biridir. Malzemeyi arada bir de olsa süreklilik içinde işleyen bir atölyeden söz edilebilir: Tommaso Spanu'nun 1979'da Laerru'da kurduğu, 1999'dan bu yana Sassari'de sürdürülen Spanu tezgâhı. Kayıtlara göre limon ağacını tekrar tekrar ele alan başka bir yapımcı bilinmez. Buradan çıkan pipolar, kâsenin yan yüzüne vurulan LIMONE damgasıyla ayırt edilir; sözcük İtalyancada "limon" demektir.

Adlandırma Karışıklığı

İngilizcede "lemonwood" adı iki ayrı ağaç için kullanılır ve bu, malzemeyi araştıranı kolayca yanıltır. Marangozluk literatüründe lemonwood, Orta Amerika ve Küba kökenli Calycophyllum candidissimum türüdür; yay, olta kamışı ve torna işlerinde tercih edilir. Pipoda anılan lemonwood ise gerçek limon ağacının kendisidir. İki ağacın kuru yoğunluğu tesadüfen birbirine yakındır, ancak coğrafyaları ve ticari yolları tamamen ayrıdır. Bir pipo tarifinde "lemonwood" geçtiğinde kastedilenin hangisi olduğu, üreticinin bulunduğu yerden çıkarılabilir.

Görünüş ve Davranış

Limon ağacı odunu beyazımsı bir zeminden açık sarıya uzanan bir renk ölçeği sunar; üzerinde belirgin, ince bir damar dokusu bulunur. Kâse yüzeyi cilalandığında bu açık ton daha da öne çıkar, dolayısıyla malzeme uzaktan bakıldığında ahşaptan çok başka bir maddeyi andırabilir. Damar deseni briarın alevli ve kuş gözü desenlerinden açıkça farklıdır; daha düz ve daha durgundur.

Citrus limon odunu üzerine yapılmış bir laboratuvar çalışmasında hava kurusu yoğunluk 830 kg/m³ dolayında ölçülmüştür. Tek bir çalışmaya dayanan bu değer, briar için verilen aralığa yakın düşer ve odunun torna tezgâhında tutarlı çalışmasıyla uyumludur. Camiada bu pipoların ısıya dayanıklı, gözenekli ve tütünün tadını bozmayan bir malzeme olduğu kabul edilir; ancak bu değerlendirmeler kullanıcı gözlemine dayanır, karşılaştırmalı bir ölçüm dizisine değil.