Siyahi

Siyahi, uluslararası pipo marka derlemelerinde Türkiye kökenli bir lüle taşı pipo markası olarak geçen addır. Kayda göre marka, aynı adı taşıyan bir lüle taşı pipo şirketine bağlıydı; şirketin kuruluş yılı, kurucusu, atölyesinin bulunduğu kent ve ne kadar süre çalıştığı bilinmemektedir. Siyahi bu yönüyle, ürünleri elde kalmış ama kurumsal izi silinmiş marka adlarının tipik bir örneği sayılır.

Adın Yazımı ve Kayıttaki Ayrıntılar

Marka hakkındaki bilgi tek bir zincire dayanır: pipo yapımcıları ve markaları üzerine hazırlanmış bir başvuru derlemesindeki birkaç satırlık not ile bu notun ansiklopedik kaynaklara aktarılmış hâli. Kaydın başlığı Siyahi olduğu hâlde, metnin gövdesinde hem marka hem de şirket unvanı "Sihahi" biçiminde yazılmıştır. İki yazım arasındaki fark tek bir harfe iner; "siyahi" Türkçede kullanılan bir sözcükken "sihahi" böyle bir karşılığa sahip değildir. Bu nedenle gövdedeki biçimin aktarım ya da dizgi hatası olduğu değerlendirilir; ancak markanın damgasında hangi yazımın yer aldığını gösterecek ikinci bir belge bugüne kalmamıştır.

Kayıttaki tek teknik ayrıntı, pipoların akrilik ağızlıkla ve sentetik kehribar parçalarla tamamlandığıdır. Bu ikilinin birlikte kullanılması, hakiki kehribarın yerini önce erken plastiklerin, ardından akriliğin aldığı sürece işaret eder; konunun ayrıntısı için ağızlık malzemeleri maddesine bakılabilir. Malzeme tercihi markayı kabaca yirminci yüzyılın ikinci yarısına yerleştirir, daha keskin bir tarihlendirmeye elvermez.