Sommer

Sommer, 19. yüzyılın ortasında Paris'te kurulan ve bir asrı aşkın süre ayakta kalan Fransız pipo evidir. Kuruluş yılı olarak, kurucusunun kendi beyanına dayanan 1855 kabul edilir. Ad her şeyden önce lüle taşı pipo ve ağızlıklarla anılsa da, dükkânın vitrininde funda kökünden (briar) yapılmış pipolar da hep yer aldı.

Kuruluş ve Pasaja Taşınma

Jean Sommer'in Paris'teki ilk kaydı 1856 tarihli Bottin ticaret rehberine düşer: Marais semtinde, Rue du Temple'daki bir pipo imalathanesinde Georges Hamm'ın ortağıdır. Kayıtlara göre Polonya doğumludur ve Fransa'ya yirmili yaşlarının başında gelmiştir. Ortaklık uzun ömürlü olmadı; 1864 rehberi iki adı ayrı adreslerde, ayrı işletmeler olarak listeler.

Sommer'in kalıcı adresi bu yıllarda bulduğu Passage des Princes oldu. Rue de Richelieu ile Boulevard des Italiens arasına 1860'ta açılan üstü camlı bu geçit, 19. yüzyılda Paris'te yapılan son kapalı pasaj sayılır. Dükkâna verilen ad Aux Carrières d'Écume, yani "köpük ocakları" idi; lüle taşının Fransızcada écume de mer diye anılmasına yaslanan bir seçimdi. Malzemenin dilden dile değişen adları Lüle Taşının Adları maddesinde ele alınır. 1875 rehberi işletmeyi pasajın 11, 13 ve 15 numaralı bölümlerine yayılmış gösterir.