İsviçre Pipo Markaları Dizini
İsviçre Pipo Markaları Dizini, ülkedeki pipo yapımının dağınık kaydını tek sayfada toplar. İsviçre pipoculuğunun iki ayrı yüzü vardır: bir yanda 19. yüzyılın sonunda Kleinlützel köyünde yoğunlaşan ve köye "İsviçre'nin Saint-Claude'u" adını kazandıran küçük fabrikalar, öbür yanda 1990'lardan sonra ortaya çıkan, çoğu asıl mesleğini sürdürürken pipo yapan tek kişilik atölyeler. Aşağıdaki girdiler kısa ve olgusaldır; kayıtlarda ayrıntısı bulunmayan markalar, eksiklikleri belirtilerek listede tutulmuştur.
Markalar
-
Egloff — Peter Egloff imzalı pipolar üzerine elde kalan kayıt yok denecek kadar azdır; korunmuş tek nitelemede biçimlerin klasik çizgide ve hafif yapıda olduğu söylenir. Markanın arkasındaki Luzern merkezli Egloff Tobaccobar AG hem tütüncü dükkânı hem de pipo imalatı ve satışı yürütüyordu; şirket Mayıs 2007'de tasfiye kararı alarak Luzern kantonu ticaret sicilinden silinmek üzere başvurdu.
-
Kappeler — Amriswil'de çalışan Alex Kappeler'in tek kişilik atölyesi. Kappeler'in asıl uğraşı müzisyenlik ve müzik öğretmenliğidir; tezgâh başına 2008'de geçmiştir. Üretimin ölçeğine ya da biçim tercihlerine dair kayıtlarda bilgi yer almaz.
-
La Pipa — Stefan Capaul'un Grişun (Graubünden) yaylalarında, Disentis'e bağlı Disla köyünde yürüttüğü atölye. Capaul buraya birkaç ayrı eğitim ve meslek denedikten, bir süre gezgin zanaatkâr olarak dolaştıktan sonra yerleşti. Sabit işinin karşısına elle yapılan bir uğraş koyma isteği onu pipoya yöneltti; 1999-2000 dolaylarında birkaç el aletiyle başladığı iş, uzun İsviçre kışlarını doldurma yolu olmaktan çıkıp kalıcı bir tutkuya dönüştü.
-
Tom's Pipe-Line — Thomas Habermacher'in markası. Habermacher, Nisan 2001'de Ballenberg kurs merkezinde Aargaulu pipo ustası Franz von Matt'ın düzenlediği kurslardan birine katıldığında pipo üretmeyi değil, piponun nasıl kurgulandığını anlamayı amaçlıyordu. O hafta sonu tezgâhtan çıkan ayaklı poker niyetini değiştirdi: hobi atölyesine birkaç makine ekleyerek boş vakitlerinde briyar pipo yapmaya koyuldu. Von Matt hem yol göstermeyi hem de nitelikli briyar sağlamayı sürdürdü. İlk pipolar Habermacher'in kendi kullanımında kaldı, sonrakiler arkadaşlarına ve deneyimli pipo içicilerine armağan edildi.
-
Tschan — Kleinlützel'in ikinci pipo fabrikası. Köyde ilk imalathaneyi kuran Josef Brunner'in (Bru-Bu) ardından Moritz Tschan 1892'de kendi işletmesini açtı; iki fabrika birlikte köyü ülkenin pipo üretim merkezi hâline getirdi. Üretim programına zamanla baston ve başka ahşap eşyalar da girdi; işletme en kalabalık döneminde on kadar kişi çalıştırıyordu. Tezgâhlar 1990'ların başında durdu. Dördüncü kuşağın temsilcisi Bruno Tschan elde kalan stoğu satmayı sürdürdü ve binayı Kleinlützel Pipo Müzesi adıyla ara sıra uğrayan ziyaretçilere gezdirdi. Pipo ve baston imalatı ile ticareti üzerine kayıtlı firma 28 Haziran 2004'te ticaret sicilinden silindi.
-
Wagner Tabak-Lädeli — Zürih'in eskiden Ehrsam adıyla bilinen tütüncü dükkânı; 1974'ten bu yana Wagner ailesinin elindedir. Dükkân 1985'te Jess Chonowitsch'e kendi adına bir seri tasarlattı; hafif bir Danimarka duyarlığı taşıyan klasik modellerden oluşan bu dizi sonradan Jørn Larsen eline geçti. Seride billiard, pot, lovat ve prince olmak üzere dört biçim bulunur; her biri düz ve kumlanmış yüzeyle, gümüş bilezikli düzenlemelerle yapılmıştır.
-
WR Freehand Pipes — Eğitimli bir piyano yapımcısı olan ve Zug'da müzik aletleri satan bir dükkân işleten Wolfgang Röllin'in markası. Ad, çalışma anlayışını da özetler: pipolar freehand çizgide biçimlendirilir. Ustanın mesleği ve bulunduğu yer dışında kayıtlarda bilgi bulunmaz.
